Corpus of Electronic Texts Edition

Background details and bibliographic information

Annales Hiberniae

Author: James Grace of Kilkenny

File Description

Richard Butler

Electronic edition compiled by Jane McCarthy, Patricia Kelly, Philip Irwin, Miriam Trojer

Funded by University College Cork and
Professor Marianne McDonald via the CELT (formerly CURIA) Project.

2. Second draft, with the editor's introduction and annotations.

Proof corrections by Angela Malthouse and Jane McCarthy

Extent of text: 61000 words


CELT: Corpus of Electronic Texts: a project of University College Cork (Formerly: CURIA: Thesaurus Linguarum Hiberniae)
College Road, Cork, Ireland—

(2001) (2009)

Distributed by CELT online at University College, Cork, Ireland.
Text ID Number: L100001

Availability [RESTRICTED]

Available with prior consent of CELT for purposes of academic research and teaching only.


    Manuscript source
  1. Dublin, Trinity College Library, E. 3. 20.
    The edition used in the digital edition
  1. Annales Hiberniae. James Grace of Kilkenny Richard Butler (ed), First edition [vii pp.+ 167 pp. + 14 pp. (appendices and index)] Irish Archaeological SocietyDublin (1842)


Project Description

CELT: Corpus of Electronic Texts.

Sampling Declaration

All indexes have been omitted. The translation is available in a separate file. The editor's introduction and annotations were added for the second edition in 2009. Editorial additions, extended abbreviations and corrections are integrated into the digital edition using sup, ex and corr tags.

Editorial Declaration


Text has been thoroughly checked and proofread.


The electronic text represents the edited text. No changes have been made to capitalization or the division of words. Superscript ordinals in the printed edition are rendered [ordm ] in the electronic text.


Quotation marks are rendered ".


Soft hyphens are silently removed. When a hyphenated word (hard or soft) crosses a page-break, the page-break is marked after the completion of the hyphenated word.


div0=the body of annals; div1=the four distinct series of annals; div2 the annalistic matter gathered under one year; paragraphs are marked; the single passage of verse is marked lg and l; and is embedded in a separate body; MS folio breaks are not marked.


The text is marked for structure. Divisions have been added in the year 2009. Footnotes are identified by letters in the hardcopy. This practice has been replaced by numbers in the electronic edition. The editor refers variously to, and quotes from, the Anglo-Norman poem The Conquest of Ireland now known as The Song of Dermot and the Earl, of which both original and English translation are also available on CELT.

Canonical References

The n attribute of each text in this corpus carries a unique identifying number for the whole text.

The title of the text is held as the first head element within each text.

div0 is reserved for the text (whether long or short, in one volume or many).

Profile Description

Created: By James Grace of Kilkenny Date range: 1537-1539.

Use of language

Language: [LA] Over 99% Latin.
Language: [EN] English (of various periods) appears in the notes.
Language: [GA] Some words are in Irish.
Language: [FR] Some words are in French.

Revision History

Corpus of Electronic Texts Edition: L100001

Annales Hiberniae: Author: James Grace of Kilkenny


The following Annals are printed from a MS. formerly belonging to Archbishop Ussher, and now in the Library of Trinity College, Dublin (E. 3, 20). From the year 1162 to the year 1370 inclusive, they agree in substance with the Annales Hiberniae published by Camden in the Britannia (Lond. fol. 1607), which are generally ascribed to Christopher Pembridge, who lived in the fourteenth century; but the occasional discrepancy in their contents, and the constant difference in their language, suggest the probability, that they were both compiled from some common original.

Of James Grace, the supposed author of these Annals, Sir James Ware has not given any account in his Writers of Ireland, nor has Archbishop Nicolson in his Irish Historical Library made mention of him, although Dr. Hanmer, who compiled his Chronicle in 1571, has occasionally quoted Grace from the year 1205 to the year 1252. The best evidence which can now be given for attributing these Annals to Grace is derived from the title prefixed to them, which, although in a hand more modern than the MS. itself, appears to have had the sanction of Archbishop Ussher, in whose autograph the name of "James Grace" is written over the title.

Of Grace himself we know only that he was a native of Kilkenny, and it is probable that he compiled these Annals between the years

1537 and 1539. (See note q, p. 162). In the Memoirs of the Grace Family, he is said to have belonged to the Priory of St. John, in Kilkenny, and to have been Prior elect when he fell a victim to the plague. Note, p. 4. From a rude pen and ink sketch of a coat of arms on the last page of the MS. it may be presumed that he belonged to the family of Grace of Gracefield, in the County Kilkenny, a branch of the ancient family of the Graces, Barons of Courtstown, the descendants of Raymond le Gros, who came to this country in the reign of Henry the Second.

These Annals, which are now first printed, were selected for publication, for the purpose of carrying into effect one of the chief objects of the Irish Archaeological Society, by placing before its members authentic copies of the records of Irish history, and by thus enabling future inquirers into the history and antiquities of Ireland to consult with perfect freedom some sources of information which have hitherto been accessible only under the restraints necessarily imposed on the readers of MSS. in public libraries.

The text corresponds in every respect with the MS. except that the contractions have generally been supplied by words at length. Every sheet as it went through the press was carefully collated with the original by Dr. Aquilla Smith; whatever emendations have been admitted into the text are included between brackets, but these are few in number, as it was deemed useless to encumber the pages with alterations, most of which are sufficiently obvious, more especially as the reading preferred by the Editor can always be discovered from the accompanying literal translation; the deficiencies of the text are indicated in the translation by being printed in Italics.

The more important errors are explained in the notes, in preparing which the Editor has not had the advantage of consulting any unpublished authorities, but it is hoped that the references to the documents printed by Rymer, and in the Calendar of the Chancery Rolls of


of Ireland, as confirming, explaining, or contradicting the statements of the annalist, and occasionally as supplying some of his omissions, will not be considered altogether useless.

The MS., which is on paper, consists of thirty-eight small folio pages, all, except one, written in the same hand. The regular Annals terminate at 1370, from which date the entries consist chiefly of the Obits of the Lacys and Burkes from 13 26 to 1515, and although in the same hand, and written with ink of the same colour with the Annals, and carried on on the same page, they are entered in a very confused manner; these are followed by the Obits of the Butlers in chronological order, which are succeeded by the Obits of the Geraldines, in a different hand, and paler ink. The last leaf of the MS., which has been misplaced in the binding, gives some account of the Lord Leonard Gray, Lord Deputy in 1535, and has been restored to its proper chronological place in the printed text.

The reader is requested to correct note q, p 29, in which the compiler of these Annals is accused of having been mistaken in asserting that Hubert de Burgh was Justiciary of Ireland in 1230. In this case the mistake was made by the Editor, as it appears from Rot. Pat. 16 Hen. III. in Tur. Lond.; and also from the Book of Howth, as quoted by Hanmer, that Hubert de Burgh was Lord Justice of Ireland in 1230.

From many friends the Editor has received much assistance, but as this assistance cannot be specified in every instance, their names are omitted, lest they should be thought responsible for the mistakes of the Editor; he cannot, however, forbear acknowledging, that for the most important notices of Irish topography he is indebted to the kindness of Mr. John O'Donovan.

R. B.
May 24th, 1842.


In fabulis est1 Caesarea - [...] animadvertentem, in Hiberniam pri-[...]applicuisse, tribus solummodo vir-[...] solam regionem (cum inhabitata et [...] divini illo ob hominum scelera [...].

Secundo. In Hyberniam appulit Partholendus2 quidam, ex Japheti posteris unus, post diluvium 300 annis, cum 30 navibus. Quo cum 3. ejus filii una venere, quorum propago 300 annos duravit, increveratque in 10,000 virorum ad arma portanda aptorum numerum. Hic bellum cum Gigantibus fuit, quos cum deleverant, ex infectione aeris ( ... cadaveribus corrupto) et ipsi perierunt, uno solummodo superstite Ruano nomine, quem mille post annos vixisse ferunt, usque ad tempora Sancti Patricii, eidemque temporum suorum historiam enarravisse.

Tertio. Munethus3, filius Sithiae, e Graecia cum quatuor filiis et ingenti classe


huc venit, cujus posteri cum 200 annos regionem incoluerant, postremo maxima peste infestati, relicta vacua Hibernia in patriam remearunt.

4[ordm ]. 5. duces Germani4 e familia Munethi (ut fertur) filiique Diolae hanc regionem occuparunt. Horum nomina fuere Gandias, Gennadius, Sangandius, Ruthargus, et Slamabus, qui universam regionem in quinque partes5 distribuerunt, quarum unaquaque certas habitaciones centenarias (quas Canthredas vocant) continet. Momomia, videlicet Mownister, 70 habet: Ultonia, id est, Ulster, 35: Laginia, id est, Lenister, 31: Connacia, id est, Connaghth, 30: Metha 18. Harum Canthedrarum unaquaque, 30 oppida in se habet, quarum singula boum 300 pascua habent, qui in 4 armenta divisa satis ad pascendum loci habere possunt, unumquodque etiam oppidum octo ratrorum solum habent.

Numerantur igitur Canthredrae6. 184 oppida 5520. Arationes autem 24180 44160 Boves, 1656,000.

His temporibus Hibernia Scotiae7 nomen habuit, et incolae Scoti dicti sunt, lingua eorum Gelica, a Geledo quodam.

Milonis regis cujusdam 4 filii, cum 60 navibus in Hyberniam appulerunt, horum duo majores Hiberus et Heremon regionem universam in duas diviserunt partes, quarum septentrionem occupavit Hiberus, Hermon australem. Ab hoc Hibero regio, Scotia major antedicta, Hiberniae nomen suscepit. [...] dissidio, Hiberus in [...] Heremoni juniori cessit, qui primus [...]-us est. [...]-ricanus8, post mortem divi Patricii


60 annos [...]-retici regis Angliae, post Arthurum 41. Hyberniam su[...]avit, exercitus prefecto Gergesii9, et auxiliaribus Norvegis, diuque eam tenuit.

7[ordm ]. "3 Brytherne10 of Isterige, of the partes Almayne, the emipe of Tetonius and Lumbardy, that is to say," Anlavus11, Citaragus, and Ivorus, quia vi non potuerunt, sub specie mercatorum donis reges Hyberniae captantes, regionum regionem invaserunt, obtentaque ab iis licentia, urbes condiderunt. Anlavus Dublinum, quod Osmaton ab Osmanis, gente quadam Norvegica, quae cum Anlavo erat; Citeracus Waterfordiam condidit; Ivorus Limericum; multaque alia castella et urbes, atque ita ejectis Hibernis regionem occupaverunt.

8[ordm ]. Henricus 2[ordm ]us Angliae rex, concedente Papa Hadriano 4[ordm ], confirmanteque Alexandro 3[ordm ], Hyberniam subegit, quam in hunc usque diem ejus posteri tenent. Conditur12 monasterium benedictae Mariae juxta Dublinum.


Dunanus13 episcopus Dublinensis moritur, humatus in ecclesia Trinitatis14ad dextram altaris. Lanfrancus15 archiepiscopus Cantuariensis, petente Goderico rege, consentiente Dubliniensi clero, Patricium sacravit16 In Ecclesia S. Pauli Lon antistitem, accepto prius obedientiae juramento, modo antecessorum suorum sibi successoribusque suis adhibende, eumque in patriam remisit cum literis ad Godericum17 regulum, et Terdiluacum18 maximum Hyberniae regem.



Patricius Dubliniensis episcopus, cum sociis suis in Britanico Oceano 6[ordm ] idus Octobris fuit submersus.


Lanfrancus Donatum19 monacum monasterii sui, petente Terdiluaco pari, ut antedictum est, modo, in episcopum Dublinensem sacravit.


Moritur Donatus. Norwegii sive Ostmanni, qui et Normani vocati sunt, civitates Hiberniae et loca maritima occuparunt.


Samuel20 4[ordm ]tus episcopus moritur.


Walterus filius Ricardi Normanus, qui cum Gulielmo conquestore venit in Angliam, Tinternam, Walliae monasterium, condidit.


Obiit idem Gualterus sine prole. Gilbertus autem Strangbowe filius sororis ejus successit ei, ut heres, apud Stranguliam, id est, Chepstowe in Wallia, qui factus fuit primus comes Penbrochiae.


Obiit Gilbertus Strangbowe, 14 anno regni Stephani, sepultus est apud Tinternam, ei successit filius Ricardus, factusque est comes Penbrochiae, dominus Strangulensis, et socius Northwenciae21, quae honorifice tenuit 22 annos. Johannes Papiron Cardinalis ab Eugenio papa missus, cum Christiano22episcopo Lesmoriensi totius Hiberniae legato, in Hyberniam venit.


Christianus idem in Mell23consilium celebravit, cui interfuerunt episcopi, Abbates, reges, duces, et majores natu veteres Hyberniae, quorum consensu, 4. Archiepiscopatus constituti sunt, Armachanus, Dublinensis, Cassellensis, et Tuanensis quibus praefuerunt eo tempore, Gelasius, Gregorius, Donatus, et Eolanus24, Johannes Cardinalis benedicens clero Romam reversus est.



Gregorius, primus archiepiscopus Dublinensis, moritur, cui successerunt Laurentius, Johannes Comin, Henricus, Lucas25.


Rothericus O Conchur, princeps Connaciae, monarcha Hiberniae creatur.


Comes Ri. Strangbow26 a suis per insidias vulneratus interiit, 5[ordm ] anno post Laginiam acquisierat, et 21 regni Henrici 2[ordm ]i. sepultus apud Kilkeniam. Hic ex Eva uxore unicam filiam Isabellam genuerat, quae in matrimonium a rege data est cuidam Gulielmo Marshall, Angliae mariscallo, qui inde fuit dictus Stranguliae et Laginiae comesque Penbrochiae.


Gregorius27, primus archiepiscopus Dublinensis, vir pius, moritur, huic successit Laurentius Othothell, qui fuit Abbas S. Kevini de Glindelaah. Quo tempore S. Thomas fuit archiepiscopus Cantuariensis.


1163. Rothericus O Conehur, princeps Connaciae, monarcha Hyberniae factus.


Obiit Matilda28 imperatrix. Amaricius rex Hiero-solimitanus cepit Babiloniam. Dermitius29 filius Murchardi, princeps Laginiorum, Oririco rege Midiae e patria longe profecto, uxorem ejus volentem, et ad id eum provocantem rapuit.



Donatus rex Urigaliae, [...]-lifontense30 condiderat, obiit. Robertus S-[...] militibus31 in Hyberniam venit.


Ricardus32 Strangulensis comes [...]-mundum juvenem quendam e familia sua cum 10. militibus circa calendas Maii in Hyberniam praemisit, ipse autem cum 1200. militibus in vigilia Sancti Bartholomei subsequebatur. Hic Ricardus filius fuit Gilberti Comitis Strongulensis, id est, Chepstowe, olim Strogull, et Isabelle matertere Malcolmi regis, et Gulielmi regis Scotiae, et Spei33 David comitis, postridie autem festi urbem caepit, ibique Dermitii filiam in uxorem


duxit. Murcardus Murcardi? filius Laginiae principis princeps?ab Henrico auxilium petiit, cui fidei sacramentum34 et vinculum servitutis praestitit Dermitius.


Mauricius Geraldinus, uterinus frater Stephanidis, cum decem equitibus, sagittariis triginta, circaque 100. peditibus, in Hyberniam applicuit cum duabus navibus ad Weisfordiam.


Ricardus comes praemisit in Hyberniam Remundum circa calendas Maias, cum equitibus 10. Sagittariis 70. is ipse in vigilia Bartholomei subsequebatur ut predictum est; Weisfordiam vi capit; Evam Dermicii filiam in uxorem ducit; recta Dublinum35 contendit, urbemque expugnat. Dermitius Murcardi Fernesiae senex moritur. Monasterium Castri Dei36 conditur. Thomas Cantuariensis morte mulctatur.

  1. Annus millenus, centenus, septuagenus,
    Primus, erat primas quo ruit ense Thomas37.


1172. Henricus38 rex cum 500. equitibus ad Waterfordiam applicuit, totam Midiam Hugoni de Laci donavit; alii aiunt hoc tempore mortuum Murchardum.


Gaelacius, Archiepiscopus Armachanus primus, Hyberniae primas, moritur senex. Hic primus pallio usus est, alii enim ante eum solo nomine episcopi et primatis vocabantur, in honorem S[...], tanquam ejus apostoli; quibus obediverunt39 non modo [...] homines, verumetiam ipsi principes. Huic success-[...].40



Bertram de Verdon condidit monasterium de [...]41.


Obiit R-[...]-iae42, sepultus que est in ecclesia Trinitatis. Venit in Hyb-[...] apostolicus, Vivianus43, Cardinalis S Stephani [...] ab Alexandro missus.


1178. Conditur Monasterium Samariae44 et Roseae-vallis, id est, Ros-glas45.


Trucidantur Milo Coganus46, et Ricardus filius Stephanidis, inter Waterfordiam et Lismeran. Herveus de Monte Marisco condidit monasterium S Mariae de portu47, id est, unbrethy.


Conditur monasterium Chorobenedicti48 et de Seripont49. Laurentius episcopus Dublinensis moritur in Normania50, huic successit Johannes Comin Anglus, apud Evesham electus a clero Dublinensi et confirmatur papa. Hic condidit templum S Patricii Dubl.


Ordo templariorum confirmatur. Conditur monasterium legis Dei, id est, Lesiae51.



Johannes52, Henrici filius, Hybernia a patre donatus, Glocestriae ad equitis aurati honorem provectus, magno cum exercitu Hyberniam navigavit, natus 22 12? annos, anno post adventum patris, 13[ordm ]; Ricardi comitis, 14[ordm ]; patris53 Henrici 15[ordm ]; 8[ordm ] menses in Hybernia comoratus, in Angliam revertitur.


Hugo Lacius Derwathe54 per insidias ab Hiberno quodam occisus est, cum, in condendo quodam castro, eum doceret quo pacto operare oporteret, cum enim arrepto instrumento terram percutiente inclinaret, Hibernus securi caput ei amputavit. Reliquit duos filios Gualterum et Hugonem, nec ulterius55 processit Hyberniae subjugatio. Moritur Christianus56 episcopus Lismorensis, legatus quondam Hiberniae.


Conditur monasterium de Ines57 in Ultonia.


Moritur Henricus rex. Conditur monasterium de Colle Victoriae58, id est Cnocmoy.


Dublinia arsit.


Conditur monasterium de Jugo Dei59, Whit Abbey, Hibernice Monesterlech.


Archiepiscopus Cassellensis60 Hyberniae legatus, et Johannes archiepiscopus Dubliniae, corpus Hugonis Lacii (qui Midiam domuerat) ex Hybernica


plaga reportarunt, et in monasterio [...]-is id est de Bectii61 sepiliverunt, caput vero in templo S Thomae62 Dubliniae.


Moritur Ricardus.63 Rex Connaciae, qui monasterium de Colle Victorie condiderat, ejicitur de Connacia. Conditur monasterium de Voto, id est Tinternae64 a Gulielmo Marescallo comite Penbrokiae, domino Lagine, scilicet 4. comitatum, Weixfordiae, Osseriae, Carlogiae et Kildariae, que ei obtigerunt jure uxoris filiae Ricardi comitis Strongulensis, quam in uxorem duxerat, filia filiam Evae, filiae Murchardi; hoc monasterium vero ovit cum in mari periclitaretur.


1202. Restituitur in regnum Catholus Cronecus Cronbdor rex Connaciae. Conditur monasterium de Conall65 per dominum Meilerum filium Henrici.


Conditur monasterium S. Salvatoris66, id est Dowesky.


Committitur praelium inter Johannem Courcium, primum comitem Ultoniae67, et Hugonem Lacium apud Dunum; ceciderunt ex utraque parte multi, vicit Courcius: postera vero die parasceves cum inermis, nudisque pedibus et sola subicula tectus, religionis gratia templi sacra visitaret, a suis68 quibusdam per insidias captus, precio Laicio traditus est. Qui eum ad regem ducens, quae ejus fuerunt, comitatus videlicet Ultoniae et Connaciae69, ipse in mercedem suscepit.


Cursius carceri perpetuo adjudicatus remansit; proditores vice promissi auri ab Hugone suspensi sunt, eorumque bona direpta. Hic Johannes Courcius in regem rebellaverat, ejusque imperio obedire recusaverat, quin et necem Arthuri, legii heredis, ei approbaverat. Cum diu foedissimam carceris vitam perpessus fuerat, tandem a Johanne rege liberatus est, electus in pugilem70 adversus quendam Gigantia magnitudine a Galliarum rege defensorem juris suae castelli cujusdam constitutum, qui, cum Gallus ejus vires extimescens pugnam recusaverat, coram utrisque regibus egregia suarum virium inditia aedidit, fissa uno ictu galea. Quocirca muneribus ab utrisque donatus est, et a Johanne comitatui Ultonii restitutus est, cum autem in Hyberniam recedere quindecies suo maximo semper periculo, et ventis contrariis tentasset, aliquantisper apud monacos Cestrenses71 comoratus, in Galliam reversus est, ubi vitam [...].


Conditur a Theobaldo Walteri de provincia72 domino de Carryet73 monasterium de Wethencia74 in Comitatu Limerici.


Gulielmus Brutius75, Anglia ejectus, in Hyberniam76 venit. Anglia


interdicitur ob tyranidem Johannis. Caeduntur magna militum justiciarii multitudo apud Thurles in Momonia a Galfrido Mareis.


1210. Johannes rex cum classe in Hyberniam venit, et ingenti exercitu, filiosque Hugonis Lacii, Gualterum dominum Midiae et Hugonem, regione expulit, hi enim in plebem tiranidem exercuerant, Johannemque de Coursey77 dominum Rathenii et Kilbarrock, quoniam is eos regi accusaverat, interfecerant; illi autem in Galliam fugientes in monasterio S Taurini78 illiberalium laborum ministri, in horto videlicet fodiendo et luto lateribusque parandis, diu incogniti vixerunt, tandem vero ab Abbate ejusdem agniti, ejus precibus regi reconsiliati sunt, soluta tamen in restitutionem magna suma pecuniae, revertuntur ad pristinam in Hibernia auctoritatem. Gualterus in Hyberniam secum adduxit Johannem Aluredy, id est Fitz acori79, filium fratris Abbatis, eique dedit dominium de Dengio, et alia multa. Monacos etiam nonnullos utrique quos ditarunt; Johannes acceptis undique obsidibus tum ab Hybernis80 tum ab Anglis, punitisque malefactoribus, stabilitisque rebus, in Angliam rediit eodem quo venerat anno.


Ricardus Tuit, ruina turris cujusdam Alonae occubuit, hic monasterium de Grenard81 condiderat.


Moritur Johannes Comin Dublinensis, qui divi Patricii82 condiderat, huic successit Henricus Landres, alio nomine Scorchevilain, quoniam chartas rusticorum


conbusserat, testes servitutis sue83, hic Hiberniae justitiarius fuit, construxitque arcem Dublinensem.


Obiit Gulielmus Petit84, et Petrus Meset, Baro Deluinii, obiit sine herede masculo, divisa igitur tribus filiabus est heriditas, quae nupserunt, 1[ordm ] domino de Vernail, 2[ordm ] Talbot, 3[ordm ] Landers.


Obiit Gulielmus Mareshall senior; hic ex filia Ricardi comitis generat, 5. filios, et 5. filias; Gulielmum maximum natu, dein Gualterum, Gilbertum, Ancelmum, et Ricardum, qui interiit in praelio Kildarii. Hi quinque patri in imperio ordine successerunt, omnesque sine prole mortem oppetivere. Filiae fuerint ut sequitur85; Matilda86 de Mareshall, Isabella de Clare, Eva de Brus, Johanna de Montgenesey, Sibilla comitissa de Ferreis. Matilda nupsit Hugoni Bigot, comiti Norfolciae, qui jure uxoris fuit mariscalcius Angliae, hic ex ea generavit Radium Bigot, patrem Johannis Bigot, qui fuit filius hominae Bertae de Furnivall, et Isabelle de Lacy87 uxoris domini Johannis fitz Geffrey; mortuo autem Hugone Bigot comite Norfolciae, Johannes Garrune comes Surricae ex filia filium nomine Ricardum et sororem Isabellam de Albeney, comitissam de Arundell. Gilbertus de Clare comes Gloverniae, duxit Isabellam 2[ordm ]m sororem ex qua suscepit Ricardum Clare comitem Gloverniae, que fuit mater domine Avisae, comitissae de Averinae88, que fuit mater Isabelle matris domini de Brus89, comitis de Carrick, et postea regis Scotiae. Eva de Brus 3[ordm ] soror habuit Matildam, quae fuit mater Edwardi Mortimerii, et domine Eve Cantelawe matris domine Milsent de Mohyne, quae fuit mater domine Elionore, matris comitis Herfordiae. Dominus Gorenu* de Monugenesy duxit Johannem. 4. de qua Johanna90 de Vallens; de Sibilla comitissa de Fereis 5[ordm ] pervenerunt 7 filiae. 1[ordm ] Agnes de


Vesci, mater domini Johannis et Gulielmi de Vesci; 2[ordm ] Isabella Bassett; 3[ordm ] Johanna Mohun, uxor domini Johannis de Mohun; 4[ordm ] Sibilla uxor domini Francissi de Bohun, domini de Midhurst; 5[ordm ] Eleonora de Variis91 uxor comitis Wintoniae; 6[ordm ] Agas uxor domini Hugonis de Mortymer; 7[ordm ] Matylda de Kyme, domina de Carberi. Omnes predicti ex genealogia92 sunt domini Gulielmi Mareshall.


Moritur dominus Meileirus filius Henrici, qui monasterium de Connall condidit, ibi sepultus.


Castrum de Trym obsessum.


Obiit Rogerus Pippard.


Obiit Gunelmus Pippard93, quondam dominus de Saltis Salmonum94. Item Henricus Landres, archiepiscopus Dublinia.


Henricus rex dedit Huberto de Burgo, justitiarum Hiberniae95 et tertium


denarium Canciae, fecitque eum comitem Canciae, postea autem in carcerem conjectus est.


Obiit Gulielmus Mareshall96 Junior, comes Marshall et Penbrochiae.


Ricardus comes Mareshall, Penbrochiae et Strangulensis, primo idus Aprilis in planicie Kilderie in prelio vulneratus, post paucos dies interiit. Kilkeniae97 cum fratre sepelitur.


Gualterus Laicius98, dominus Midiae, in Anglia moritur, relictis duabus filiis heredibus, quarum altera nupsit domino Theobaldo de Verdon; 2[ordm ] Galfrido de Genevyle. Hec Margarita, illa Mabilia dicta est.


1242. Arx de Sligagh construitur per Mauritium fitz Geraldi justitiarium Hiberniae. Rex Edwardus primus99 cum ingenti exercitu Walliam invasit, vocavitque in subsidium Mauritium, qui cum Phelemeo O'Connor100 rege Conaciae


et maxima hominum multitudine adfuit, reque peracta, in Hiberniam remeavit, dein Tirconell depredavit, mediamque regionis partem Cormaco mac Dermod, mac Rory dedit, proque reliqua secum pignora abstulit, quibus in uree arce Slegagh relictis, iterum collecto exercitu Tirconel petit; occurrit O'Donell cum suis ex tota Kineoil Conail ad vadum Athshani101, eos cum preterire minime audirent ibidem 7. dies definuit, missus igitur Cormacus cum equitum parte lam ad vadum Cuiluamiae102, Erne fluminis, terga hostium aggreditur, qui statim in fugam conversi sunt, ibi interfectus est Moilslaghlyn O'Donill, rex appellatus de Kevayle Covail, cum Gille103 Canvinelagh O'Cugill104, et McSoerli105 rege de Oirisgael, et primatibus de Kevaile Covaile, multi ex Anglis sumersi sunt in transitu fluminis Fin, et interfectus Atermanudaiboge106 Gulielmus But107 vicecomes Cannaciae cum fratre ejus juvene, tota regio depredata est, dominium de Kenailgonil divisum cum Rodrico O'Conor. Iterum etiam justitiarius eo duxerit duxitexercitum, regionem universam fere diripuit. Invasit etiam Tieorogani108 regionem O'Nel109, a quo obsides suscepit, Rebelles etiam e Laginia expulit.



Obiit Hugo Laci, comes Ultoniae, unicam filiam relinquens, quam in uxorem duxit Gualterus de Burgo, et cum ea suscepit comitatum Ultoniae; sepultus est Hugo apud Cnocfergus in conventu fratrum. Moriuntur etiam Geraldus Mauricii, et Ricardus de Burgo.


Dominus Johannes filius Galfridi Justiciarius Hyberniae interficitur.


Mac Canewei, filius Beliall110, in Leis; Gulielmus Longaspanta111 cum multis aliis capitur.


1251. Nascitur Henricus Laci.


Alanus de Souche Justiciarius.


Obiit Mauricius Geraldi. Praelium Dunense inter Anglos et Hibernos Connaciae et Ultoniae, ubi O Neil, Bernardus Oahedon Cahedon? nuncupatus, occubuit; Giraldini in Desmonia cum excercitu Mac Karti112 lacessunt, qui ab eo in fugam vereuntur, ubi ceciderunt Johannes Thomae, ejus filius Mauritius, 15. equites, et 8. barones. Johannes Cogan, Justitiarius Hiberniae, et Thobaldus Butler capti a filio domini Mauritii Fitz Gerot113.


Stephanus de longa Spata Justitiarius. Interfectus est O Neil ad Dunum.



Obiit Stephanus. Arx viridis in Ultonia dejicitur. Gulielmus Dene fit Justitiarius.


Johannes filius Thomae, et Mauricius filius ejus interficiuntur in Desmonia a Mac Karthy. Obiit Gulielmus Dene Justitiarius, ei successit Capella114.


Obiit Ricardus Clare comes Gloverniae.


Mauritius filius Geraldi, et Mauritius115 filius Mauritii, ceperunt Ricardum de Capella, Justitiarium, et Theobaldum Butler, et Johannem Cogan, apud Castellum Dermont.


David de Barri Justitiarius.


Mauritius filius Mauritii subjungitur116. Item Dominus Robertus Uffor fit Justitiarius117.


Arx Roscomam conditur. Johannes de Troinis Justitiarius.


Jacobus de Audley Justitiarius.


Pestis118, fames, et gladius, in Hibernia et maxime in Media; interficitur Nicolaus de Verdon119, et Johannes frater ejus. Obiit Gualterus de Burgo comes Ultoniae.


Interficitur justitiarius Jacobus Audley, lapsus ab equo in Thothomomia, cui successit Mauritius Mauritii.


Galfridus de Genevile120, rediens de terra sancta, fit Justitiarius.



Edwardus primus121 rex constituitur, coronatus in festo S. Magni. Obiit Johannes de Verdona. Thomas Clare122 in Hyberniam venit. Gulielmus Rogeri123, Prior Hospitaliorum, capitur cum multis aliis apud Glendelori124, nonnullique interficiuntur ibidem.


125 Moridagh126 capitur apud Noragh a Gualtero de Faunt.


Robertus Dufford127 fit Justitiarius.


O Brene128 interficitur.


Obiit David Barri, et Johannes Cogan.


Robertus Dufford profectus in Angliam constituit loco ejus fratrem Robertum Fulburne129. Mutata est moneta130. Tabula rotunda131 a Rogero de mortuo mari ad Kenelworth celebrata.


Robertus Dufford Justiciarius rediit.


Adam Cusacke Junior interfecit Gulielmum Baret132 et alios quamplures in Connacia. Frater Stephanus Fulburn fit Justitiarius, rediit in Angliam Robertus.


Occiditur Moritagh et Art Mac Murgh, frater ejus, apud Arclowe. Obiit Rogerus de mortuo mari.


Arsit133 Dubliniae pars, et Campanile Trinitatis.



Capitur arx de Ley134 a regulis Ofaliae, et incenditur. Obiit Alfontius filius Eduardi. 12. annorum.


Obiit Theobaldus Butler in Castello de Arclo. Captus est Geraldus Mauritii a suis Hibernis in Ofalia, et Ricardus Petit et S Doge135 cum aliis nonnullis interficiuntur. Aeditur strages magna apud Rathod136.


Arsit le Norragh, et Arsoll137, aliaque opida proxima Phillippo Stanton 16. Cal. Decembris. Calwagh capitur Kildariae. Obiit Thomas Clarus.


Obiit frater Stephanus Fulburn, archiepiscopus Tuanensis, et successit Justitiarius Johannes Stanford138, archiepiscopus Dubliniae.


Justitiarius Gulielmus Vesci. O Melaghlin139 rex Mediae interficitur. Gilbertus Clare ducit in uxorem dominam Johannam de Acon, filiam Edwardi regis.


Gilbertus Clare, filius Gilberti et Johannae, 10 Maii ineunte natus. Ricardus, comes Ultoniae, et Gulielmus Vesci, Justiciarius, Ultoniae petunt cum exercitu, adversus O Hanlan et alios regulos pacem impedientes. Concessa Regi Edwardo decima pars omnium proventuum ecclesiasticorum in Hybernia per septennium a papa Martino140, in subsidium terre sancte.


Gilbertus Clare cum uxore in Hyberniam appulit.



141 Gulielmus Vesci142 accusavit Johannem Thomae feloniae; in Angliam navigarunt, relicto Gulielmo de Lahay loco Justitiarii. Provocavit Gulielmum Johannes ad duellum, is pugnam detractans in Franciam aufugit; quae illius fuerunt omnia Rex Johanni donavit, id est Kildare et Rathengam, et alia multa. Ricardus143, comes Ultoniae, captus est a Johanne filio Thomae in castro de Lega, id est Lei, et detinuit aliquandiu, liberatus autem est regis parliamento apud Kilkenni: in mulctam Johannes possessiones suas perdidit, Sligo et quaecumque habuit in Connacia, item castrum Kyldariae. Kildaria et circumjacens regio spoliatur ab Anglis et Hibernis. Calwagh combussit rotulos et taleas. Cum magna penuria in Hibernia per 3. annos continuos et pestis. Gulielmus Dodingzele144 Justitiarius.



Obiit Gulielmus Dodingzele, huic successit Thomas Mauritii. Laginenses Hiberni Lageniam vastarunt, Novum castrum145 cum aliis cremarunt. Johannes Vogan146, Justitiarius, Thoma cedente ei; .... inducias fecit inter comitem Ultoniae et Johannem Thomae et Geraldinos per biennium. Gilbertus Clare, comes Gloverniae moritur.


Navigarunt ad regem in Scotiam proficisentem magnates Hiberniae, Johannes Vogan Justitiarius, Ricardus de Burgo comes Ultoniae, Theobaldus Buteler, et Johannes filius Thomae, cum multis aliis.


147 Arsit Leghlinia per Hibernos Slemergi148. Galweith O'Hanlan et Inegus Mac Maghon interficiuntur in Vagalia, Urgalia.


Pax inter comitem Ultoniae et Johannem Thomae.


Obiit Theobaldus Butler junior in manario de Turvi.


Prohibetur numisma pollardorum149.


Edwardus rex in Scotiam proficiscitur; navigant ad eum Johannes Vogan Justitiarius, et Johannes Thomae, et Petrus Brimingham. Arsit150 magna pars comitatus civitatis? Dubliniae. Dominus de Genevile151 duxit filiam Johannis de Montfort. Johannes de mortuo mari filiam heredis domini de Genevile,


et Theobaldus de Verdon filiam Rogeri de Mortuo Mari. Rebellarunt Laginienses152 et regionem vastarunt, verum suis despoliati penas dederunt; occisi sunt 300 latronum fere. Gualterus Pouer magnam partem Momoniae devastat.


Obiit Matilda de Laci153, uxor Galfridi de Genevile. Decimae154 omnium beneficiorum Hiberniae exactae a papa in subsidium ecclesiae, contra regem Arogonum. Hugo de Laci depredavit Hugonem Vernail155, in die circumsitionis. Johannes Robertus le Brus156 comes de Carrick ducit in uxorem Elizabeth filiam Ricardi de Burgo comitis Ultoniae, et dominus Butler filiam Johannis Fitz Thomae.


Ricardus de Burgo157 et Eustatius le Pover cum ingenti exercitu invaserunt Scotiam in auxilium regis. Obiit Geraldus heres filius Johannis Thomae. Obiit Comitissa Ultoniae. Robertus Percevalt158 et Walvanus Welsley interfecti sunt.



Arsit vicus pontis Dubliniae cum magna parte kei, et ecclesia predicatorum159, et ecclesia monacorum160 cum magna parte monasterii, in festo Medarde. Primus lapis ecclesiae fratrum predicatorum ponitur ab Eustatio Pover. Obiit Matildis Laci uxor Galfridi Genevile.


Jordanus Comin cum sociis suis interfecit Moritagh O Conhur, regem Ofaliae cum fratre Calwagh161 in curia Petri Brimighehan apud Carricke in Carberia. Gilbertus Sutton, senescallus162 Wesfordiae, interfectus est ab Hibernis prope villam Halnudi Grace. Hamundus strenue pugnando evasit.


Occiditur Odimici163, dux Reganorum, ab O Conghur in Castro de Geshill cum multis suorum. Obiit O Brene rex Thothomoniae. Donaldus Oge


Mac Karthy interfecit Donaldum Russum, regem Desmoniae. Petrus Bremigham affectus magna clade in confinibus Midiae. In Maio, Ballimore164, oppidum Lageniae incenditur ab Hibernis, interfecto ibi Henrico Calf. Colligitur exercitus ab Anglis adversus Lagenos; in prelio165 egregie se gessit Thomas Mandule eques. Thomas Cantok166 fit cancellarius. Ricardus Feiniges167 archiepiscopus Dublin obiit, huic successit Ricardus Havrings, qui per quinquennium sedens, in somnio168 admonitus, de onere offitii cessit Johanni Leche. In die S. Patricii capitur Ricardus Mac Ciochi cum 2bus. filiis in castro novo a Thoma Swethy169, et Lorcanus O Boni latro nobilissimus ibidem capite plectitur.


Kl. Aprilis capite plectitur Murcardus Ballagh, a David Caunton equite strenuo. Interficitur etiam Adam170 Darii. Fit clades Anglorum in Connacia die Phillippi et Jacobi per O Scheles171. Predones etiam Offalii diruerunt arcem Geisellensem, et oppidum legensem igne vastarunt172, arcem obsiderunt, verum brevi repulsi sunt, a Johanne Thomae et Edmundo Butler. Moritur Edwardus Rex. Templarii173 in Hibernia capiuntur postridie purificationis Mariae.


Idibus April, obiit Petrus Bremingham174 nobilis Hibernorum domator.


Idibus175 Maii conburitur arx Kilkennii176, custodibus interfectis a Gulielmo Mac Waltero O Cnigon177, O Thothiles cum sociis. Idem Courconly178 oppidum comburunt?. Cladis accepta a Johanne Vogan Justitiaro. 6. iduum Junii prope Glindelory, ubi occiditur Johannes Hogelin179, Johannes Norton, Johannes Breton cum multis aliis. 16 Kalend. Julii ab eisdem comburitur Donlovan, Tobir180 et alia oppida multa. Petrus Gaveston proscriptus a primatibus Angliae in Hiberniam venit cum uxore scilicet sorore comitissa181 Gloverniae, Dubliniam cum magna pompa ingressus est, ubi concedit. Gulielmus Mac Walter latro nobilissimus, 12. Septembris coram Justitiario Johanne Vogan condemnatus est in curia Dublinensi, ad calefurcumque182 tractatus ad caudas equorum, suspensus est. Abiit Joannes Vogan in Angliam ad Parliamentum, relicto in loco suo Gulielmo de Burgo183 custode. Die Simonis et Judae venit in Hyberniam Rogerus de Mortuo Mari cum uxore, herede Midiae, filia videlicet domini Petri, filii Galfridi Genivile184, quam acceperunt cedente eis Galfrido Genvile, qui se fra?trem professus


est in monasterio Trim. Dermot O Dimos occisus apud Tulli185 a famulis Petri Gaviston. Ricardus comes Ultoniae celebravit solemne festum pentecostes186 apud Trim, ubi Gualterum et Hugonem Lacios equitum honore decoravit. Maltidis filia comitis Ultoniae in Angliam profecta nupsit comiti Gloverniae. Mauritius Canton187 interfecit Ricardum Talon, Mauritium autem Rupenses interficiunt. David Canton188 suspenditur Dubliniae. Odo Mac Catholi O Conghur interfecit O Donen O Congher, regem Connaciae. Athy comburitur ab Hibernis.


Petrus Gaveston subjugavit Hibernicos Obrinios189 etiam obtulit, Hibernis repulsis. reedificavit novum castrum Mac Knigan, et castrum Keimun, exciditque, et mundavit passum inter castrum Keimini190 deinde in Angliam navigavit in vigilia Sancti Johannis Baptiste. Uxor filii comitis Ultoniae, filia comitis Gloverniae in Hiberniam venit 15[ordm ] Octobris. Comes Ultoniae appulit portui Droghda191 in vigilia nativitatis domini. Die purificacionis Mariae interficitur


Johannes Boneveile192 prope Arscoll, ab Arnoldo Power et suis sociis. Parliamentum193 apud Kilkeniam per comitem Ultoniae194 et Johannem Vogan Justic. et cetera. Rediit Edmundus Butler195 de Anglia. Rediit in Angliam comes Ultoniae. cum Rogero Mortimerio et Joane filio Thomae. Obiit Theobaldus Verdon.


Penuria in Hibernia, frumenti modius196 20 solidorum, pistores ob pondera


falsi197 tracti in cratibus per vicos. Parlamentum apud Kildare ubi liberatur Arnoldus Power qui se defendendo occiderat Johannem Bonevile. Alexandre Bigenor198 electus episcopus Dubliniae. Rogerus Mortimerius rediit Hiberniam.


In Thomonde apud Bonnarathe199 Ricardus Clare cepit Gulielmum de Burgo et Johannem filium Gualteri Lacii et alios, in quo conflictu perierunt multi tum Angli tum Hiberni. 13[ordm ] Kal Junii. Tassagard200 et Rathcoule in autumno201 cum exercitu invaserunt Latrones Othothiles, et in Glindelori et aliis sylvosis locis latitantes. Pridie idus Novembris Ricardus Clare interfecit 600 Galoglaghes. Die omnium sanctorum, proscriptus iterum Petrus Gaveston, redivitque furtive. Obierunt Johannes Cogan, Gualterus le Faunt, Johannes filius Reri. Johannes Macgoghegan interficitur per O Molmoi202. Obiit Gulielmus Rupensis, ictus sagitta Hibernica. Obiit Eustatius Power203. In vigilia


Sancti Petri incepit riota Urgaliae per Robertum Verdonum. Interficitur Donatus O Brene204 per insidias a suis in Tothomonia.


Petrus Gaveston captus apud Dodington a comite Warwici205 decollatus consilio comitum et baronum 13. Kal. Julii. Exercitus ductus a Johanne Vogan Justic. adversus Robertum Verdon206, misere confectus 6[ordm ] idus Julii, interfectis Nicolao Aveneill, Patricio de Rupe, cum multis aliis. Robertus Verdon cum multis suorum se dederunt in misericordiam regis Dublinii. Edmundus Buteler locum tenens Johannis Vogan obsedit O Brinios in Glindelori compulsitque ad deditiones. Moricius Fitz Thomae duxit Catherinam filiam comitis Ultoniae ad castrum viride, aliam ejusque filiam Thomas Fitz Joannis. Johannes Fitz Thomae equestri ordine decoravit Nectum fitz Mauritii et Robertum Glenhul207 apud Adare208 in Momonia. Invaserunt piraticae quaedam naves Roberti Brus Ultoniam quae ab incolis repulse sunt. Moritur Johannes Leekes209, Archiepiscopus Dubliniae, Alexander Bigenor ei successit. Milo Verdon duxit filiam Richardi de Oxoniis210. Robertus Brus diruit castrum de Manne211, capite punivit Donegan O Towill. Johannes de Burgo, heres comitis Ultoniae, obiit apud Galway. Edmundus Buteler 30 viros equestri ordine decoravit Dublinii in festo Michaelis.


Hospitalarii receperunt terras Templariorum in Hibernia. Johannes


Paris212 interficitur ad Pontem, Theobaldus Verdon213 Justitiarius, Edmundus Butler Justitiarius factus.


Apud Glondonne214 appulit classis Scotiae die Augusti215 quam duxit Edouardus Brus, frater Roberti regis, et cum eo comes de Morrey216, Johannes Mentieth, Johannes Steward, Johannes Cambel, Thomas Candiff, Fergus Andressam, Johannes de Bosco, Johannes Bisset; intra Banum fluvium pugnant, comitem Ultoniae217 cum exercitu in fugam vertant, ubi interficitur Gulielmus de Burgo218, Johannes Staunton219 cum aliis permultis; vastatur Ultonia. 2[ordm ] pugnatur apud Kenles in Midia, ubi fugatur Rogerus de Mortumari cum suis. 3[ordm ] apud Sketheris intra Arsoll ubi iterum in fugam vertuntur Angli. Paul post


festum Phillippi et Jacobi220 coronatus est Edwardus Brus a suis rex Hyberniae. Castrum viride cepit, praesidiaque reliquit, quae brevi post a Dublinensibus expulsa sunt, captusque dux, Robertus Culrath221, qui in carcere periit. Die Petri et Pauli Scoti ceperunt Dundalck222, diripueruntque et incenderunt, vastarunt magnam partem Urgaliae. Ecclesia mariae de Atordet223 plena viris et faeminis comburitur a Scotis et Hibernis. Edmundus Butler Justitiarius exercitum e Mamonia et Laginia, comes Ultoniae et Connaciae exercitum legit, junctisque viribus Dundalcum occurrunt, ibi in se suscepit comes se vivum aut mortuum Brusium Justitiario traditurum Dublinii, sequutus igitur Scotos ad Banum fluvium, Coiners224 cum exercitu repetiit225, quod cum animadvertisset Brusius, occulte fluvium cum suis transiens, eum sequebatur, subitoque adortus in fugam vertit 10 Septembris, capto Gulielmo de Burgo, vulneratoque Georgio de Rupe, occisis


Johanne Staunton, Rogero de Santobosco226 cum aliis permultis, e Scotis ceciderunt etiam aliquot. Hoc casu animati Hiberni Connaci et Midii insurrexerunt in Anglos, incenderuntque arcem de Athlor et Randon227 et alia nonnulla. In hoc conflictu de Coiners, Baro de Donul strenue se gessit, verum bona sua omnia fere amisit, Angli superati ad Gregfergus confugerunt, et eorum aliquot ingressi sunt arcem et eam tenuerunt. Post aliquot dies nautae quidam Angli e Cnocfergus Scotos noctu ex insperato aggressi, 40 eorum occiderunt, exuruntque castris, tentoria et multa alia retulerunt. Postridie exaltacionis crucis navigavit in Scotiam comes de Morteth, cum Gulielmo de Burgo captivo et navibus 4. Hiberniae spoliis onustis, ut plures milites accerseret. Interim dum Brus Cregfergus obsidet, Cathil Roth O Conor tria castra comitis Ultonia in Connacia diruit, oppidaque permulta direpta incendit. Nautae iterum Scotos aliquot interfecerunt. Ricardus Delan228 de Oterioit a quodam Hiberno Medio occiditur die S Nicolaui, Brus reliquit Gregferg, ad quem apud Dundalck venit comes de Marith cum novo militum presidio 500, transfugerunt ad eum nonnulli. Inde ad Nobri se contulit, ubi multos e suis reliquit. Dein incendio vastans Kenles in Midia et Grenard et Finnagh, et novum castrum, festum natalitii apud Logsuede229 celebravit. Dein petivit Totmoy et Rathymegan230 et Kildare et regionem circa Tristill Dermott et Athy et Ribane non sine damno tamen suorum, postea accessit ad Skethir231 intra Arscoll in Lagenia, ubi sese offerunt cum exercitu Edmundus Butler Justiciarius, Johannes fitz Thomae et Arnaldus Power, aliique magnates Laginiae et Mamoniae qui cum facili vel singuli eum repellere potuissent, orto inter eos dissidio omnes recesserunt, interfecto in conflictu Hamundo Grace et Gulielmo Pendregast.232 E Scotis ceciderunt Fergus Andressian, Walterus de Mourey cum


aliis multis, quorum corpora sepeliuntur in conventu fratrum apud Adhi. Brus in redditu233 castrum de Lei incendit, dein Kenles234 venit, ubi occurrit Rogerus Mortimer235 cum 15000 hominum, non satis fidis tamen nec amico in eum animo, quippe relicto duce cum paucis, aufugerunt, precipue Laciei. Rogerus fugam versus Dubliniam capessit, Gualterus Cusack versus Trim, eodem tempore Hiberni australes, et Othothiles et Obrines incenderunt totam regionem australem, Arclo scilicet, novum castrum, Bree et cetera. O Morghes autem partem de Leis in Lagenia devastabant. Hos autem castigavit Edmundus Butler Justic. victis enim et quam pluribus occisis, 800 capita Dublinium retulit. Ad festum purific. Mariae, Thomae236, Ricardus Clare, Johannes et Arnaldus Power venerunt ad dominum Johannem de Hethom, per regem assignatum, ibi juraverunt se regi fore fidos, et Scotos omnibus viribus repulsuros, datis obsidibus, ceterosque regis hostes, ceterique magnates qui hoc idem facere recusarunt regis hostes publice habiti sunt. Obiit Johannes Bisset. Ecclesia novae villae de Leis237, a Scotis incenditur. Capitur arx Northburgensis238 in Ultonia ab iisdem. Fidelmeus O Conghur interfecit Roriricum, filium Catholi O Conghur. Obiit Gulielmus Mandevile, et episcopus Conernensis239 fugit ad arcem de Gregfargus. Interdicitur episcopatus ejus. Hugo de Antonia interficitur in Connacia. Die S Valentini, Scotorum exercitus ad Geshill in Offali ingentem famem passus, adeo ut plures perierint, se contulerunt versus Fowre in Midia, fame quotidie deficientes


in labore. Gualterus Lacius Dublinium venit, ad se purgandum de infamia illata, et obsides regi dandos, ut ceteri fecerunt. Interim Brus in Ultonia quiete degit240. Conjurarunt Othothiles241, Obrines, Archibaldes, et Haraldes, Wicle cum tota regione adjuncta devastarunt. Comes de Morrey navigavit in Scotiam a septimana quadragessimae. Edoardus Brus parliamentum242 tenuit in Ultonia, in quibus complures suspendit. Item in aliis circa medium quadragessimae occidit les Logans capitque Alanum filium Warini duxitque secum in Scotiam243. Fenin O Conors occidit Caleroth, et Galoglaghes244 et alios cum eo circa 300. Frumentum venditur pro 18s245.


Thomas246 Mandevile cum pluribus de Droghda cum Scotis ad Gregfergus congressus, eos in fugam vertit, occisis circa 30 die Jovis in cena domini. In vigilia pasche adortus 60 interfecit, sed ipse in conflictu cecidit in patria et pro jure suo. Ricardus Clare et Ricardus Brimingham complures Hibernos in


Connacia trucidant. Gulielmus Comin cum suis occidit dominum O Brinne247 (cum 12 sociis) insignes latrones in Sabbato post ascentionem capitibus Dublinium dilatis. Dundalcenses O Hanlan petentes, 200 Hibernos interficiunt, periit in conflictu Robertus Verdon armiger. Ad pentecosten, Ricardus Brimingham Hibernos plures 300 in Connacia occidit. Ad natale Johannis venit Brus ad Gregfergus, petit deditionem, prout convenerat inter eos, illi vitam et membrum petiverunt, et ut immitteret 30. qui reciperent, quos ingressos in vincula conjecerunt. Hiberni di Omail248 Tullagh invadentes 400 perdiderunt, quorum capita Dublinium missa, mirabilia acciderunt mortui resurrexerunt, pugnabant inter se pro more fennocabo249 signum suum pronuntiantes. Ad festum translacionis S. Thomae 8. naves onuste apud Droghda cum necessariis ad obsessos in Gregfergo mittendae, quae perturbatae sunt a comite Ultoniae propter deliberacionem Gulielmi de Burgo, qui apud Scotos erat captivus. Die Sabbati sequente convenerunt Dublinii Comes Ultoniae, Johannes Fitz Thomae, et alii quam plures magnates, qui, dextera data, se in defensionem regis et regionis mortis discrimen subituros pollicebantur. O Conghur in Connacia occidit Stephanum de Exoniis250, Milonem Logan251 ouelles cum pluribus aliis Anglis cir. 80. Ad festum Laurentii insurrexerunt in Anglos 4 reges Hiberni quos castigarunt Gulielmus de Burgo, Ricardus Brimingham dominus de Anri252 cum suis trucidatis circa 12000 in Anri oppido, quod postea muris cingebatur e spoliis Hibernorum, nam qui duplicia253 arma acquisierunt militum medium in hoc erogavit. Ceciderunt hic Fideluncus O Conghur254, rex


Connaciae et O Kelly cum pluribus aliis regulis. Johannes Hussee255 carnifex de Anri, cum jussi domini sui de Anri noctu O Kelley conquireret inter mortuos ut ejus caput ei referret; O Kelly autem cum armigero salvus eum adhortatur ne subeat pugne periculum, quin potius cum eo abeat, et mercedem ingentem redditus accipiat; quod cum approbasset suus servus, primum suum servum occidit, deinde O Kelley ipsum cum famulo, retulit ad dominum 3[ordm ] illorum capita, ob quod facinus equestri ordine decoratus, magnis redditibus a domino donatus est. Ad S Laurentii invasit O Hanlan256 agrum Dundalke, a Dundacensibus autem repulsus, multis suorum interfectis. Ad natale Mariae David O Thotil cum 80257 sociis in Silva de Coloni258 noctu se abscondit, detectus autem a Dubliniensibus et Joanne Comin259 in fugam versus, 16 e suis perdidit, alii capitalia vulnera ceperunt. Robertus Brus in Hiberniam appulit in subsidium fratris, Gregfordus obsedit260.


Monasteria S Patricii de Dune261 et de Saballo262 cum multis aliis spoliantur. Gulielmus de Burgo relicto filio obside in Scotia liberatur. Templum de Bright263 in Ultonia plenum hominum utriusque sexus incenditur. Milites in Gregfergus fame pressi, coria comedebant, 8 e Scotis detentis moriebantur264. Thomas filius comitis Ultoniae moritur. Moritur etiam Johannes filius Thomae apud Laraghbrine intra Mainoth; dicitur eum paulo ante mortem, factum esse comitem Kildarie265; cui successit filius eius Thomas fitz Johannis vir prudens. Gregfergus deditur Scotis concessis hiis qui inerant vita et membro. Die exaltacionis crucis occiditur O Conghur266 Mac Kele cum 500 Hibernis, a Gulielmo de Burgo et Ricardo Brimingham in Connacia, id est267. Ad omnes Scotos in Ultonia Johannes Logan et Hugo Busset268, Scotos superant, 300 interficiunt, duplicis armature 100. et simplicis 200. In vigilia S Edmundi tempestas magna corruit campanile trinitatis Dublyn. Vigilia Sancti Nicholaui Alanus Stuard269 captus in Ultonia a Johanne Logan et Johanne Sandale270, custodiae traditur, in arce Dubliniae. Ad purificacionem Mariae venerunt Dublinium les Lacies qui inquisitiones procurarunt


num Scoti per eos venerint in Hiberniam, innocentes inventi acceperunt regis chertam, jusjurandumque dederunt, se regi fideles fore. Post carnisprivium271 venerunt furtim Scoti usque Slane272, cum 2000273 armatorum, totamque regionem vastarunt. Die lunae ante Mathiae capitur comes Ultoniae a Roberto Notingham274 majori Dublin in monasterio Sancte Mariae, custodiae in arce Dublinii traditus, diu ibi detentus, camera ubi fuit incensa septemque famuli ejus occisi. Brus Dublinium versus iter facit, ubi vero comitem captum esse audivit, ad arcem-Knock se convertit, eaque capta Hugonem Tirell Baronem, dominum ejusdem, cum uxore captos pecunia dimisit. Ea nocte omnium assensu incenditur Dubliniae. S Thomae vicus, pro timore Scotorum, et eodem igne arsit etiam templum S Johannis275 cum capella Magdalene, cremata per infortunium et omnia suburbana Dubliniae et monasterium Sancte Mariae et templum S Patricii; per dictos villanos276 spoliatur. Templum etiam Salvatoris277, id est, predicatorum, major cum civibus diruit, saxaque ejus asportavit ad murum condendum quem tunc ampliorem fecit ad boream278 supra Keiam, quod ante transibant intra templum S Andree279,


ubi apparet turris supra portam et in vico tabernariorum via visa? alia porta280, verum postea rex Angliae (coegit) eundem majorem et cives restaurare eundem conventum ut prius. Post festum Mathiae cum intelligeret Brus urbem permunitam esse, iter suum convertit versus saltus salmonum281 ubi castra posuit. Robertus Brus rex Scotiae, Edouardus frater, comes de Murrey, Johannes de Menteth, Johannes Steward, Phillippus Moubray, ibi 4. dies morati sunt, oppidum incenderunt et templum spoliaverunt. Tandem Naas petebant quo contra juramentum les Lacies duces illis erant et consultores, Hugo vero Canon282 fratrem uxoris sue Wadinum Wight283 constituit, qui eos per regionem conduceret. Incenderunt Naas, templaque diripuerunt et sepulchra aperuerunt284, duos integros dies ibi morati. Inde Tristledermot285 perrexerunt in 2[ordm ] Septimana 40 fratres minores diripuerunt, libros et vestimenta pessum dederunt. Inde Baliganam286 recesserunt, et inde, dimissa Kilkenni, ad Callan circa festum Gregorii. Interim venerunt litterae per Edmundum Butler Justitiarium, Thomam fitz Johannis comitem Kildariae, Ricardum Clare, Arnaldum Power, Mauritium fitz Thomae, ut liberaretur comes Ultoniae voluntate regia; venerunt Ultoniae cum exercitu 2000, petentes auxilium adversus Scotos, vexillum regis eis concessum est, a quibus plus mali effectum est quam ab universis Scotis; nam et carnibus vescebantur per tota 40[ordm ]m, et regionem totam vastarunt


fere. Strages magna Hibernorum edita est juxta desertum Dermitii287, id est, Tristildermot, ab Edmundo Butler, itidem alia, ab eodem, militum O Morghe, apud Baclethan288. Brus cum suis Limericum289 usque pervenit; cum autem Angli sese conjunxerant ad Ledin290, noctu clam de Castro Comung291 reversi sunt. In dominica palmarum venerunt ad Kenles in Osseria, colligebatur vero exercitus Anglorum ad Kilkenni. Jubentur Ultonienses die lunae versus hostes proficisci, quibus preficitur comes Kildariae. Brus inde Casshell292 se contulit, dein Nanath293 regionemque totam igne vastavit.


Die Jovis, cena domini, congregati sunt Edmundus Butler Justic. Thomas fitz Joannis comes Kildariae, Ricardus Clare, Arnaldus Power, Baro de Donnoil294, Mauritius de rupe forti, Thomas fitz Mauritii, les Cauntons cum suis, cum exercitu Ultoniorum circa 30,000 bene armatorum, circa Scotos, ubi versabantur totam Septimanam, nec quicquam tentaverunt. Die Jovis paschali applicuit le Mortimer295 apud Yoghill, Justic. factus a rege, festinavitque versus exercitum die lunae sequente, premisitque litteras Edmundo Butler, ne quid tentaret


ante suum adventum. Interim autem de suo adventu monitus est Brus, ut inde discederet, qui nocte sequenti versus Kildare movit, Angli296 autem repatriaverunt


et Ultonii Naas venit. Nuntii mittuntur ad regem de statu Hiberniae. Rogerus Mortimir et magnates consultant ad Kilkeny, quid agerent erga Brus, nihil vero conclusum. Mense post paschae venit Brus ad 4 lencas prope Trim297, ibique in silva quadam castra metatus est, ibique 7. dies moratus est ad suos reficiendos, qui fame et labore fere perierunt, multique ibi mortui relicti. Die Phillippi et Pauli versus Ultoniam298 contendit. Paulo post venit Mortimerus cum Johanne Vogan Dublinum, cum Fulcone fitz Warini299 et 30 equitibus auratis, tenuitque parliamentum apud Kilmaniam cum omnibus magnatibus, ubi actum de liberacione comitis Ultoniae, nihil conclusum est. Iterum Dubliniae commitiis habitis, ubi liberatur subter fidejussione, datis obsidibus et sacramento, se civibus Dublin nihil mali illaturum, constituitur dies300, ille autem ad diem minime rediit. Frumenti magna caritas, cranocus valebat 24s.301 avenae 16s. vinum 8d. universa enim regio devastata a Scotis et Ultoniis; multi ex divitibus mendici fiebant, multi fame perierunt, ingruit etiam pestis terribilis, quae multos sustulit. Mortimerus Just. ad pentecosten Droghoda se contulit, inde Trim, vocat ad se per litteras Lacios qui venire recusabant, ad quos deinde missus est dominus Hugo de Custes302 eques, ut de pace cum iis ageret, qui ab eisdem occisus est. Colligit igitur Mortimerius exercitum, eosque bonis et pecore spoliavit, eorum subditos quam plures occidit, eosque in Connaciam fugavit; dicitur autem Gualterum Lacium in Ultoniam perrexisse, ut peteret auxilium a Brus. Ad nativitatem303


Johannis comitiis habitis liberatur comes Ultoniae, datis fidejussoribus, obsidibus, et juramento se regi per omnia fidum futurum, Scotos persecuturum. Die S Processi et Martiniani Dominus Johannes de Athe304 obviam in mari habuit. Thomam Don305, occisi eorum qui cum illo fuerunt, circa 40, capita autem ejus et reliquorum Dublinium attulit. Die translacionis Thomae, Nicus Balscott306 de Anglia venit, qui retulit duos in Angliam venisse cardinales307 ex curia Romana, ut interconciliarent Anglos et Scotos, Bullamque tulerunt excomunicat omnium qui pacem conturbarent. Ad festum Margaritae Hugo et Gualterus Lacy308 proditores pronuntiati. Rogerus Mortimer dominica sequente cum manu militum [iter arripuit]309 versus Drogheda. Ultonii de Droghda agrum depraedarunt, cives autem spolia ab illis auferunt, in conflictu occiditur Milo Logan cum fratre, et sex alii nobiles Ultonii capti sunt, et ad castrum Dubliniae delati. Mortimer Justic. congregat milites in Ofervil310,


transitum periculosum excindit, omnes domos ejus incendit, quibus coactus Ofervil pacis obsides dedit. Inde Justitiarius se contulit Tom, ubi accusatus Johannes White311 de Rath-Regan 200 marcarum mulctam dedit. Post natale Mariae profectus est cum exercitu versus Onail, Olinselique312 venit ubi ceciderunt multi, tum Angli tum Hiberni, vicerunt Angli tamen. Morgh O Brine se dedit regi ad castrum Dublin; dein les Archebaldes paci se obstrixerunt, fidejussore comite Kildariae. Archiepiscopus Dublin et comes Ultoniae manent in Anglia ad parliamentum Lincolniae. D. Hugo Canon313 Justitiarius regis in Banco, occiditur ab Andrea Brimingam inter le Naas et Castlemartin. Alexander Bignor bullis papalibus confirmatur episcopus Dublinii. Post S. Valentinianum Rogerus Mortimer, Johannem Mortimer cum 4 sociis equestri ordine decoravit, magnumque festum celebravit in castro Dublin. Pugnarunt inter se duo reges Connacii, occisi sunt 1000314 Hiberni. Maxima penuria et fames in Ultoniae315; e 1000 remanserunt


tantum 300, dicuntur aliqui corpora mortuorum e sepulchris extraxisse, corpora in capitibus coxisse et comedisse; mulieres etiam suos infantes devorarunt.


Berwick capta a Scotis. Venit in Hiberniam Gualterus Islep Thesaurarius regis cum literis ad Mortimerum quibus ad regem accersebatur, is reliquit custodem Hiberniae Gulielmum316 Caucellensem, qui fuit etiam Cancellarius et Archiepiscopus. Die Gordiani et Epimachi occiditur ab O Brine et M'Carth [Ricardus de Clare cum]317Thoma de Naas, D. Jacobo de Canton, Johanne Canton et Adam Apilgard et 8 militibus. Ricardus in minutas partes scinditur ob odium, reliqui apud Limiricum sepulti. Post Pascham ducitur Johannes Lacy a Dublin usque ad Trym ad juditium, qui carceri318 adjudicatus, inibi moritur. Ad ascencionem domini reliquit Rogerus Mortimer319 omne quod debuerat pro victualibus ad mille libras insolutum. Ad festum320 Jacobi panis de novo grano quod raro videtur. Alexander Bigenor Justic. applicuit ad Yoghill; recipitur Dubliniae321 cum processione. Pugnatur322 ad Dondalck cum Scotis, qui fuerunt Edoardus Brus, Philippus Moutbray, Gualterus Sulis, Alanus Steward cum


3bus fratribus, Gualterus et Hugo Lacy, Joannes Kersindine323, Gualterus Albus324, cum 3000 militum; Anglorum dux Johannes Brimingham, dein Ricardus Tuit, Milo Veridon, Hugo Trepiton325, Herebertus Sutton, Johannes Cusack, Gulielmus et Gualterus Brimingham, primas Armachanus326 qui omnes absolvit, Gualterus de Larpulles327, Johannes Maupas, cum circa 20 Droghdaensibus bene armatis. Committitur prelium328 inter Dundalck et Faghird; ubi victis Scotis, occiditur Edwardus Brus a Johanne Maupas, omnesque reliqui nobiles preter Phillippum Moutbray, qui tamen lethale vulnus accepit, Hugo Lacy, [Walter Lacy]329 et pauci alii, reliqui occisi ad 2000 Scotorum; corpus Johannis Maupas super corpus Brusi inventum. D. Jo. Brimingham caput Brusii330 ad regem detulit, cui in mercedem datus est comitatus de Louth et Baronia de Atroide. Manus et cor Brusii Dublinum deportantur, reliqua membra ad varia alia loca divisa.



Rogerus Mortimer rediens fit Justiciarius. Venerunt bullae ad excomunicandum Robertum Brusium. Oppidum Archisell331 cum agro vastatur a Johanne Fitz Thomae, Germano Mauritii Fitz Thomae. Johannes Brimingham factus comes Louth. Pons de Kilkollin conditur a Magistro Mauritio Jack, canonico Kildariae.


Universitas332 incipit Dublinii. Primus magister Gulielmus Hardius333,


qui incepit in Theologia; 2[ordm ]dus frater Henricus Cogri334; 3[ordm ]us Gulielmus Roddiard335, decanus S. Patricii Dubliniae, primus cancellarius universitatis; 4[ordm ]us Edmundus de Kermerdin336. Rediit in Angliam Mortimer Justic. relicto vicario comite Kildarie. Edmundus Butler in Angliam, inde ad divum Jacobum337. Pons Leghliniae construitur a magistro Mauritio Jack, canonico Kildariae.


O Conghurs338 receperunt magnam stragem apud Balibogan, 9[ordm ] Maii, a Lageniis et Midiis. Obitus Edmundi Butler339 Londini. Jo. Brimingham comes Louth fit Just340. Obiit Johannes Wogan.341


Andreas Brimingham et Nicholaus de la Lamid342 cum multis aliis interficiuntur ab O Nolan die S. Michaelis.


Induciae343 inter Scotum et Anglum 14 annorum. Johannes Darcy Justic. Obiit Jo. primogenitus comitis Kildariae, 9. annorum.



Obiit Nicholaus Genevile344, heres Simonis Genevile. Morina345 boum et vaccarum.


Ricardus Ledered346, episcopus Ossoriensis, citavit Aliciam Ketil347, ut se purgaret de heretica pravitate; quae magiae convicta est, nam certo comprobatum est, quendam demonem incubum (nomine Robin Artisson) concubuisse cum ea, cui ipsa obtulerat novem gallos rubeos348, apud quendem pontem lapideum in quadravia; item inter sacra agenda inter completorium et ignitegium, ipsa scopis purgaret Kilkeniae plateos sordes detulitque vertento ad domum Gulielmi Utlawe349 filii sui, ubi conjurando dixit, ‘tota felicitas350 Kilkeniae veniat in domum hanc.’ Hujus impietatis participes invente sunt plures aliae, ut Betronillam de Midia, cum filia Basilia. Episcopus eam mulctavit pecunia, coegitque dejurare sortilegia; postea vero, ejusdem criminis iterum convicta, cum Basilia fugit351, nec usque exinde unquam apparuit. Petronilla Kilkeniae comburitur, quae cum jam moritura esset, affirmavit predictum Gulielmum eque mereri mortem atque se, quod per annum integrum et diem, gesset nudo corpore zonam diaboli. Unde statim episcopi jussu captus est, et carceri inclusus, ubi circa duos menses352 detentus est; cui assignati sunt 2 ministri, quibus preceptum353 ut ne alloquerentur, nisi semel quotidie, nec comederent aut biberent cum eo; tandem favore354 Arnoldi Poer senescalli Kilkeniae liberatus est. Dedit autem eidem Arnaldo magnam sumam pecuniae, ut is episcopum in carcerem conjiceret, quod et effectum est, detentusque episcopus ad 3 menses. Inter res Aliciae inventa est hostia, in qua nomen diaboli inscriptum erat, preterea pixis quaedam in qua unguentum, quo


ungere solebat trabem quandam, id est coultree, qua peruncta Alicia cum suis, illi inequitans ferebatur quocumque voluit per mundum, sine lesione aut impedimento. Quia igitur res tam stupenda fuit, citata est Petronille Aliciae Dublinium355; quae cum petisset ut dies constitueretur quo se purgaret, dicto crastino, interim a suis absconditur, ventoque favente in Angliam defertur. Gulielmus Outlawe interum carceri inclusus, et tandem magnatum precibus liberatus, ea tamen lege ut templum356 Kilkeniae plumbo cooperiret, quedam in pauperes erogaret.


Ad pentecosten parliamentum357 apud Kilkenniam ad quod venit Ricardus Ultoniae tametsi infirmus, ubi magno convivio magnates excepit, et paulo post obiit358 apud Athesill, cui successit Gulielmus de Burgo.


Oritur contentio359 inter Mauritium fitz Thomae et Arnoldum Poer,


adherebant Mauritio dominus Butler, Gulielmus Brimingham, Arnoldo360 vero les Burkeines, quorum plures interfecit Mauritius, et alios fugavit in Connacia. Post Michaelem vero quod Arnoldus venit in subsidium Burkeines, et Mauritium in comitiis vocaverat Rimourae361. Mauritius cum Butler et Brimingham (collecto exercitu) depopulatur regionem Arnoldi in Ofath362; itidem ejusdem possessiones in Momonia, Ossoria 363, et Kenles Brimingham combussit, adeo ut Arnoldus cum Barone de Domill coactus sit Waterfordiam confugere; ubi mansit donec Justic 364. et alii diem huic rei finiendae dixerunt, quem minime servavit Arnoldus, qui in Dublinium profectus, in Angliam navigavit; quo absente hostes 365 omnia sua depredati sunt, et vastarunt, eoque venerent, ut cum exercitu ut civitates ab illis timentes se muniebant; quibus rebus intellectis illi regiis magistratibus significabant, se Kilken. venturos ad se purgandum, nihil se contra regem aut regias possessiones tantavisse. Ad parliamentum venerunt Conel Kildariae Justic. Rogerus Outlawe, Cancellarius Hiberniae, Prior de Kilmainham,


Nicolaus Fastoll, Justic. in Banco, et alii: illi petiverunt chartam regis de pace366, consiliarii diem dixerunt post pascham, se acturos cum reliquis ea de re. Lagenienses sibi regem fecerunt Donald Mac Murogh367, qui totam Hiberniam pervagari constituerat, et subjugare; hic Dei vindicta captus est ab Henrico Traharn, qui primum eum duxit ad Saltum Salmonum, ubi accepit in ejus redemptionem368 100 libras, dein ad castrum Dubliniae cum duxit, ubi positus donec deliberari possit de eo. Interim Johannes Wellesley369 cepit Davidem Othotill, multosque suorum occidit. Adam Douff, filius Gualteri Duff, Lagenius cognatus Otothilis, hereticae pravitatis370 convictus est, quod negaverat incarnationem Christi, affirmavitque non posse tres personas et unum deum, asseruit Mariam matrem domini esse meritricem, negavit mortuorum resurrectionem; asseruitque sacras scripturas fabulas esse, et sacro sanctae apostolicae sedis falsitatem371, qua


propter per decretum civile372 die Lunae post octa. Paschae combustus est apud le Hogges373 Dubliniae.


Die martis paschae Thomas fitz Johann. comes Kild. et Just. obiit; successit Justitiarius frater Rogerus Outlaw, prior de Kilmainam. Condempnatur David Otothill374, Nicholao Facton375 et Elia Ashborin376 Just. in Banco, suspenditur. Mauritius fitz Thomae377 colligit exercitum in le Burkens et les Poer. Gulielmus de Burgo, comes Ultoniae, recipit dignitatem equestrem et dominium suum ad Pentecosten. Jacobus Butler duxit uxorem filiam comitis Herfordiae378, et creatur comes Ormoniae379, qui prius vocabatur Tipar380. Comes Ultoniae Bervicum ad sponsalia381 it; post quae Robertus Brus, predictus comes, comes de Menteth et alii magnates Scotiae appulerunt Gregfergus, Justitiaroque et consiliariis legabant, se pace acturos venire inter Hiberniam et Scotiam, atque ad viride castrum obviam


venturos, qui cum venire defeciscent, redierunt382 in Scotiam. Arnaldus Poer accusatur ab episcopo Ossoriensi383 hereticae pravitatis; qui accersitus384 a consilio, negavit se posse venire ob insidias hostium; capitur igitur et in castro Dubliniae custodiae traditur usque ad parliamentum, quod fuit in medio 40[ordm ]e. Quo tempore episcopus accusavit etiam Rogerum Outlawe385 priorem de Kilmainam, ut participem et consiliarium ejus in eadem pravitate. Rogerus petiit a consilio purgacionem, qua concessa, proclamatum est per tres dies continuos si quis velit prosequi accusationem ut adesset, vero nemo apparuit. Vocatis igitur omnibus Hiberniae magnatibus Dubliniam, constituantur 6 examinatores, magister Gulielmus Rodiardus, decanus S. Patricii, Abbas S. Thomae, magister Elias Lawles, magister Petrus Willeby, coram quibus purgatus est Rogerus Outlawe. In 4[ordm ] moritur in castro Arnaldus Poer, diuque sepultura caruit386.


Post anuntiacionem Mariae parliamentum387 Dubliniae, ubi pax confirmata


inter comitem Ultoniae ei Mauritium filium Thomae. Magnum convivium celebratum in castro, primum a comite Ultoniae, dein postridie a Mauritio, in Templo388 S. Patricii, et dein Rogerus Outlawe apud Kilmainam. In vigilia Bartholomaei389 Johannes Brimingham comes de Louth390, occiditur apud Balibragan391 ab Urgalis, et una cum eo Petrus Brimingham, frater ejus, et Robertus392 frater, et Johannes Brimingham, filius fratris Ricardi domini de Anri, Gulielmus Finne Brimingham, filius avunculi Gulielmi predicti domini de Anri, Simon Brimingham filius ejusdem Willelmi, Thomas Berimingham, filius Roberti de Connatia, Petrus Brimingham, filius Jacobi de Connortia, Henricus Brimingham de Connatia, et Ricardus Talbott393 de Malaghide vir strenuus et 200 milites cum ipsis. Qua strage edita, Simon de Genivile394 cum suis invasit Carberi in vindictam injuriarum sepe ab illis illatarum Midie et antiqui odii, Carberienses395 autem se opponentes ad 76 eorum trucidarunt. Ad festum Trinitatis venerunt Dubliniam Johannes et Gulielmus Gonon396 fratres, ab Urgaliis petentes, ut res acta comuni lege judicaretur; cum vero Gulielmum Brimingham venire intelligerent, recesserunt. Die S. Laurentii Thomas Butler397 invallens


Ardnorwith398 cum exercitu a Gulielmo Mac Goghegan399 ibidem interficitur cum Johanne Ledewiche400, Johanne Nangle, Meilero Petit, Simo, Nico Albo, Gulielmo Freins, Petro Kent, Jo Albo401 et circa 140 militibus. Joannes Darcy402 Justic. qui in uxorem duxit Johannam de Burgo, comitissam Kildariae, apud Maynoth 3[ordm ] Julii. Philippus Stanton interficitur. Henricus Traharn per insidias capitur in domo propria apud Kilbeg403 a Ricardo filio Phillippi Onalane. D. Jacobus Butler, comes Ormoniae, incendit Foghird404 in Onalani regione eadem de causa. Post Assumptionem Mariae, Darcy Justitiarius proficiscitur novum castrum de Mac Kingham et Wiclo contra Obrinios; ubi quidam de Lawles405 fuerunt interfecti cum aliis vulneratis Hibernis, nonnulli interfecti, reliqui in fugam versi; Murkud autem Obrine se obsidem dedit, cum avunculo et avunculi filio, qui ducuntur ad castrum Dublin, postea obsidibus liberati. Ad circumsisionem domini Just.


cum consiliariis vocat in subsidium Mauritium comitem Dessemoniae406 cum exercitu, adversus hostes regios, polliciti407 sumptus itineris; qui paulo post adfuit Brene Obrine408 et 1000 hominum, qui primum invasit O Nolens409 et debellavit, predam ingentem abegit omniaque vastavit; O Nolenes autem primum fugerunt, dein obsides dederunt. Castrum Ley antea occupatum ab O Demcy redditum est comiti. Post Epiphaniam evasit e castro Dublin Donaldus410 Arte Mac Murgh, cordamque dederat ei Adam Nangle, qui ea de causa suspensus postea est.


Venti411 impetuosissimi, quibus dejectis domibus, occidit uxorem et filiam Milonis Verdon. Inundatio etiam magna, precipue Boundi fluvii412, quae omnes pontes413 ejus preter Babe dejecti, et alia damna apud Trim414 et Droghda. Frumenti


cranocus venditur pro 20s. avenae415 8s. quae penuria contingit ob pluviosum tempus, quo maxima pars frumenti meti nequivit ante festum Michaelis. Midii Angli interfecerunt416 de Hibernis. Mac Geghdanes diruit 15 oppida eorum, qui collecta manu interfecerunt ejus comitum 110 in quibus fuerunt tres regulorum filii. Gulielmus de Burgo, comes Ultoniae, duxit exercitum de Ultonia in Momoniam in Brene Obrene. Natus Golielmus Darci a comitissa apud Mainoth. Raimundus Lawles interficitur apud Wiclowe per insidias. Parliamentum apud Kilkeniam celebratum pro rege per Rogerum Outlawe Justitiarum417, ubi fuerunt Alexander, Archiepiscopus Dublin, comes Ultoniae, Jacobus Ormoniae, Gulielmus Brimingham, Gualterus de Burgo de Connacia, quilibet eorum cum magno exercitu ad expellendum Brene Obrene de Urlise418 in Casshell. Gualterus de Burgo cum Connaciis depredavit agros Mauritii filii Thomae419, praedam ad Urkisse duxit.



Hugo Lacy cum pace regis ingressus ad Hiberniam. Comes Ultoniae profectus est in Angliam. Occiduntur etiam Hiberni in O Kensely420 ab Anglis, 14 Aprilis. Castrum de Arclo capitur per insidias ab Hibernis, 21 Aprilis; eodem die421 Otothiles abstulerunt 300 oves archiepiscopi Dublinensis a Tanelaght422, occideruntque aliquot viros, qua re ore delata Dubliniam, occiduntur etiam per insidias in Culiagh423 ab Otothilo, Phillipus Birt424, frater Mauricii fitz Geraldi, Hospitalaneus, Ramundus Archedeakin425, Jo. Camerarius, Robertus Tirell, duo filii Reginaldi Bernwall et multi alii precipue e familia episcopi; duxit in latrones exercitum Gulielmus Brimingham aliquosque eorum occidit, verum vanis eorum promissis reducitur. D. Antonius Lacy426 Justic. Occiduntur multi e comitibus Breni Obrene apud Thurles427 ab Anglis in Maio; item in Midia apud Finnagh428 interficiuntur nonnulli ab Anglis incolis 19[ordm ] Junii. 27 Junii ingens multitudo marinarum balenarum429 que vulgo Thurlpolles vocantur, ingressa est intra le Conneg430 et Dodir, in portu Dubliniae vespere; quarum captae sunt supra 200. que


ingruentem tunc temporis famem non nihil relevarunt. Parliamentum Dublinii431, ad quod non venerunt multi magnates, idem translatum Kilkenniam, quo venit Mauritius Fitz Thomae, cum multis aliis, qui se purgarunt et se submiserunt regis clementiae, qui transacta eis fere condonavit. Castrum de Fernes capitur per insidias, et incenditur in Anglia432. Mauritius fitz Thomae, comes Dessimoniae, capitur a justitiario apud Limericum ad assumpcionem Mariae, et ducitur ad castrum Dublinii; capiuntur etiam Henricus Mandevile433, et in Connacia Gualterus de Burgo434 cum duobus fratribus a comite Ultoniae435, ducunturque ad castrum de Northburgh. Item Gulielmus Brimingham capitur cum filio suo Gualtero apud Clomel436, non obstante charta regis prius eis data, ducuntur ad castrum Dublin. Lageni Hiberni insurgunt in Anglos, omnia, etiam templa, incendunt, templumque Freinston437 cum 80 hominibus in eo comburunt; sacerdos autem cum sacris vestibus indutus, hostiam ferens exire tentaret, lanceis repulerunt, et combusserunt; qui ea de causa bulla papali ad episcopum Dublin missa excommunicati sunt, et regio interdicta. Quae cum illi contemnentes, iterum comitatum Weisfordiae depopularentur; apud Carconnam438 a Ricardo Whitey439, Ricardo fitz Henrici, civibusque


Wesfordiae 400 eorum interfecti sunt, aliiqui permulti in Slano fluvio submersi restiterunt.


10. Julii. D. Gulielmus Brimingham440 suspenditur Dublin, vir strenuus et nobilis et rare virtutis in rebus bellicis, cujus mors a multis publice sumo dolori fuit. Filius ejus Gualterus liberatur441. Castrum Banrat diruitur a Tothomoniis Hibernis in Julio. Recipitur castrum de Arclo442 a Justitic. expulsis Hibernis, et reficitur. Antonius de Lucy443 ab officio privatus, in Angliam rediit. Johannes Darcey444 fit Justitiarius. Brene O Breni, Mac Karthii clade afficiuntur in Momonia ab Anglis. Grassatur per totam Hiberniam et in omnium etatum hominibus, morbus ‘mauses’445, vocatus. Obsides in arce Limirici occiso prefecto, arce potiuntur, qui statim a civibus, recepto vi castro, ad unum interficiuntur. Obsides in Nenagh potiti sunt castro, quod, incensis portis, recipitur, obsidibus salvis. Castrum de Ciont446 incenditur ab Otothile. Peccus447 frumenti ad Natale valet 22s.


Johannes Darcy Justitiarius. Briminganii Carberia abstulerunt ab


Oconghurs 2000 vaccarum448 et ultra. Johannes Darcy Justic. excidit transitum apud Ethergouil449 in Ofalia. Liberatur450 comes Dessimoniis fideiussoribus permultis qui vitam possessionesque pro eo oppignorarunt. Gulielmus de Burgo, comes Ultoniae, inter castrum de Sancles451 et Gregforgus interficitur a suis, anno etatis452 26 in Junio. Hic Ricardum453 de Burgo, avunculum suum, tum quia petulantem uxorem suam contractaverat, (nam interiora radere docuerat pro more Hiberniae), tum ob alias causas morti mulctaverat. Hujus Ric. soror454 nupserat domino Johanni Manndivile de Donnahir, quae eum in vindictam fratris incitare non cessavit, die igitur dominico cum ad comitia castro de Sandes versus Gregfergus equitaret ad sacra, animadvertens cum eo plures esse famulos e Foganis quam cum comite, interim dum matutinas preces cum eo diceret, gladio pone caput sibi dissecuit; qua re audita uxor455 filia ex Ultonia in Angliam recte confugit. Johannes Darcy, Justitiarius, eo profectus homicidas prelio superans, quosdam capit, alios interfecit. Justitiarius cum exercitu inde in Scotiam456 transfretavit


ad regem, relicto vicario magistro Thoma Bur. In conventu nobilium ad Carmilitas Dublin, interficitur Murcardus457 fitz Nicholai Othotill, cujus aucthor ignorabatur. Rediit Justitiarius. Comes Dessimoniae ab equo delapsus tibiam fregit. Estas temperatissima458, frumenti pecus venditur pro 6d. Ramundus Archedekin cum nonnullis suae familiae interficitur in Lagenia. Desunt multa459.



Vigilia Calixti, 7. perdices in suma aula Canonicorum S Trinitatis, ex agris volantes, consederunt, quarum duas pueri vivas ceperunt, 3 perimerunt, reliquae avolarunt; res multam omnibus admirationem460 dedit. D. Joannes Charlton461, Just. Hiberniae, venit, frater ejus etiam, episcopus Herfordiensis Thomas, venit cancellarius; qui secum adduxerunt Cambros462 ad 200. Vocatus ad parliamentum David O Hirraghti463 ac episcopus Armachanus, qui prohibitus est ab Archiepiscopo Dublin et clero, preferre sibi Crucem464. Moritur idem David Arch. cui successit Ricardus fitz Radulfi465, decanus Lichefildiensis, natus ad Dundalcke. Moritur Jacobus Butler, primus comes Ormoniae, 17[ordm ] Januarii, sepelitur apud Baligalan.


Johannes Charleton officio privatur466, fit Justitiarius frater ejus, episcopus Herfordiae. 3[ordm ] Februarii D. Eustatius Poer et avunculus ejus dominis Joannes Power ducuntur e Mamonia a Just. ad castrum Dublin. Gelu intinsicum467 altissima nive a 2[ordm ] Decembris usque ad 10[ordm ]m Februarii.



Bellum universalem per totam Hiberniam. In Kernigia 200 Hiberni occisi a comite Dessimoniae, ceterisque Geraldinis, capiturque Mauritius fitz Nicholai468 dominus Kernigiae a comite, et in carcere moritur, is enim adversus regem et comitem cum Hibernis insurrexerat. Occiditur itidem circa 300 Hiberni in Baro fluvio a Kildariensibus, qui cum Odimciis469 comitatum Kildariae invaserant. Abducitur ingens preda circa O Drono ab episcopo Justitiario.


Rediit in Angliam Justitiarius relicto vicario Rogero Outlawe470 prior de Kilmainam 13 Februarii. Johannes Darcius dum vivat factus Justitiarius.


Venit dominus Joannes Moris, vicarius Darcii. In comitatu Leicestriae vir quidem, chirothecas inventas manibus inducens, latrare incepit ut canis, quod malum serpsit ab eo per totum comitatum. Rex omnia a se et patre collata in quemcumque, modo quocumque, tam libertates et possessiones, quam alia bona, revocavit471, qua re mota tota fere Hibernia extemplo insurgit in regem. In Octobri parliamentum Dublinii, ad quod minime venit comes Dessemoniae, quo tempore primum divisio manifesta extitit inter Anglos in Anglia472 natos, et


Anglos Hibernos, Magnates itaque Hiberniae et magistratus473 constituerunt parliamentum, apud Kilkenniam, in utilitatem regis et regionis; ad quod Justic. cum reliquis ministris regis venire minime voluerunt, neque ausus est, neque enim ejus consilium in hac re usi sunt aut reliquorum; concluditur ibi ut per nuntios regi significaretur474 iniqua gubernatio Hiberniae a inistri suis, cum querela petitionis, correctionis et melioris regiminis.


1[ordm ]us Idibus Octobris vise 2[ordm ]ae Lunae475 Dublin.


Vicus S. Thomae Dublin arsit. D. Radulfus Upford cum uxore, comitissa Ultoniae476, venit Just; ejus adventum incipit coelum pluviosum, quod non cessavit


quoad is in vita remansit. Vir injustus et avarus, omnia vi agere, nulli Justiciam ministrare, dives ac pauperes bonis spoliare et opprimere, multoque magis hec omnia uxoris instinctu. Profectus in Ultoniam in Angustiis Emerdullam477, a Mac Catan grave damnum suscepit, vestibus, pecunia, utensilibus argenteis, et equis nonnullis privatus de suis itidem aliquot perdidit, ope tamen Urguliorum tandem in Ultoniam evasit.


478 Parliamentum Dubliniae ad quod non venit Mauritius comes Dessemoniae. Radulfus Upford post Joh. Baptiste, cum vexillo Regis479 sine assensu magnatum in Mamoniam proficissitur in comitem, ubi possessiones ejus occupavit, et pro anuali censu variis hominibus dimisit; duas inde epistolas D. Gulielmo Burton480 scripsit, unam Mauritio fitz Thomae comiti Kildariae tradendam, qua eum jubebat et impetrabat ut sine mora cum exercitu sibi in auxilio adesset; alteram eidem Gulielmo qua precepit ut comitem Kildariae caperet et custodiae traderet. Gulielmus dum comes portat exercitum, suadet ut antea consiliarios apud Dubliniam adeat, ut eorum aucthoritate suffultus, et tutius iret, et possessiones interim in tuto manerent, quo cum venisset, in ipso senatu481 a Gulielmo


apprehenditur et carceri includitur. Justitiarius interim per Kernigiam in Oconul482 proficissitur, duoque castra comitis per insidias capit, videlicet Uniskisli483 et castrum de Insula484, in hoc autem capti Eustatius Poer485, Gulielmus Graunt486, et D. Joannes Totel487 suspenduntur. Comes ipse cum suis exulat488. Justic. Kilmainam ad uxorem pregnantem rediit. Multas injurias tam in ecclesiasticos quam laicos fecit; omnes autem fidejussores489 comitis Dessemonie possessionibus privavit, quorum nomina sunt Willelmus de Burgo comes Ultoniae, Jacobus Butler comes Ormoniae, D. Ricardus Cuit, D. Nicholaus Verdon, Dominus Mauritius de Rupe Forti, D. Eustatius Poer, D. Geraldus de Rupe Forti, D. Joannes fitz Roberti Poer, D. Robertus Barry, D. Mauritius fitz Geraldi, D. Joannes Wolslei, D. Walterus Lefant, D. Rogerus le Poer, D. Matheus fitz Henrici, Dominus Ricardus Walles490, D. Edmundus de Burgo, filius comitis Ultoniae, David de Barri, Gulielmus fitz Geraldi, Fulco de Fraxinis, Robertus fitz Mauritii, Henricus Barkley, Johannes fitz Georgii de Rupe, Thomas Leis de Burgo; tametsi in hoc ipso bello nonnulli eorum suis impensis eum adjuvarant; eorumque corpora regis voluntati submisit, exceptis 4. solumodo, id est, Gulielmo de Burgo, comite Ultoniae, Jacobo de Butler, comite Ormoniae . . ..



Dominica ramorum, id est 9. Aprilis, moritur Robertus Ufford Justiciarius cum omnium sumo gaudio publico et applausu. Statim mutatur in melius celi conditio, fitque tempus serenum; corpus ejus plumbo inclusum in Angliam ab uxore humandum defertur. Quae 2[ordm ] die Maii (cum eodem die ante annum triumphans ingressa cum viro civitatem esset) cum sumo merore, et vulgi clamore fugiens cum cadavere exivit, quod prodigii loco notatum est. Dominus Rogerus Darcy in tempus Justit. a consiliariis fit. In Aprili castrum de Ley et Kunehed491 incenduntur ab Hibernis. 15 Maii venit Justit. D. Johannes Mauritii. 23 Maii comes Kildariae inventis fidejussoribus 24 e carcere dimittitur. In Junio 300 ad minus Angli Urgali trucidati sunt ab Ultoniis. Johannes Mauritius privatur officio in Junio, et fit Justiciarius D. Gwalterus Brimingham. Concessae induciae492 comiti Dessemonie, is igitur cum uxore a Yoghell in Angliam493 solvit, ubi jus suum contra Radulfum Ufford prosequitur, a rege (ex quo ingressus est Anglia), in expensas 20s. singulis diebus concessi sunt. Darcius Justiciarius494 cum comite Kildariae O'Mord495 invadant, qui castra de Ley et Kilnehed combusserat, quem se submittere coegerunt, tamen resisterit obnixe.



Comes Kildarie cum baronibus et equitibus ad regem Caletum496 obsidentem proficissitur, quae ei dedita est 4[ordm ] Junii. Donaldus Mac Murgh fitz Donaldi Arte de Murgh Rege Laginiae, 5[ordm ] Julii a suis per insidias occiditur. Mauritius fitz Thomae comes Kildariae a rege equestri honore decoratur, qui filiam D. Bartholomei de Burwasce in uxorem duxit. Nanagh fitz scilicet? Nenagh497 oppidum cum regione adjacente in festum Sancti Stephani ab Hibernis vastatur.


Pestis maxima498 in Hibernia, quae ante alias regiones pervaserat. Dominus Gwalterus Brimingham Just. in Angliam se contulit, relicto vicario fratre Johanne Archer priore de Kilmainam; revertitur eodem anno; cui rex dederat Baroniam de Kenles499, que est in Ossoria, quare adjuvaverat Radulfum Upford adversus comitem Dessemoniae, magnis expensis. Hec baronia fuerat Eustatii Power qui in castro de Iland suspensus est.


Gualterus Brimingham optimus Justi. cessit magistratui, cui successit Dominus de Carew, eques et Baro.


D. Thomas Rokeby fit Just. Obiit Gualterus Brimingham, quondam optimus Justitiarius, in Anglia.



500 D. Robertus Savage501 inceperat condere in Ultonia varia castra, filioque dixit hoc modo se sibi et posteris adversus Hibernorum incursus servaturum, cui respondit Henricus filius, 'ubicumque sint viri fortes, ibi est castrum, et in eo filii Israell502 castra metati sunt, ero semper inter fortes et sic in castro. ‘I had rather,’ quoth he, ‘have a castle of bones then of stones.’ Quibus rebus pater deterritus ab opere incepto desistens, in familiam convertit sumptus, posteros suos hoc ipsum lucturos, quod et accidit503, quippe nam paulo Hiberni universam regionem vastarunt, quia castris nuda fuit. Rockeby cessat ab officio.


Mauritius fitz Thome504 comes Dessemonie fit Just505. qui paulo post


moritur, vir bonus est justus qui suos etiam consanguineos ob furta suspendit et Hibernos bene castigavit.


1356. Thomas Rokby 2[ordm ] fit Just. vir justus et prudens, qui dicere solebat506 se


velle comedere et bibere de vasis ligneis, et expendere aurum et argentum in victu et vestitu et stipendariis. Obiit eodem anno in castro de Kilka.


Almaricus de S. Amando507 Justic. Magna controversia inter Ricardum fitz Rowe archiepiscopum Armacanum, et fratres mendicantes, qui tandem vicerunt per papam.


Almaricus Just. in Angliam508 proficissitur.


Jacobus Butler509 comes Ormoniae factus Justitiarius.



Obiit Magister Ricardus fitz Radulphi Archiepiscopus Armachanus in Ammochia510. Item obiit dominus Robertus Savage: qui cum paucis Anglis occiderat uno die 3000 Hibernorum, in antro quodam511, dederat autem antea unicuique militi vini bonum haustum: paraveratque splendidissima convivia in reditum suorum. Hic mensam semper splendidissimam servavit, sepultus est in conventu predicatorum de Culrath intra Banum fluvium. Comes Ormoniae Just. in Angliam proficissitur; ejus vicarius reliquitur Mauritius fitz Thomae comes Kildariae.


1361. Leonellus comes Ultoniae jure hereditario uxoris suae et frater regis venit Just: in oct: Mariae nativit. cum uxore Elizabetha. Dominus Gualterus Brimingham Junior obiit in die S. Laurentii, qui patrimonium divisit sororibus suis, quarum una accepit Preston. Leonellus primum bellum habuit cum Obrine, in quo publico indicto prohibuit Hibernicum512 aliquem appropinquare exercitui suo, et inde statim interfecti sunt 100 de suis stipendariis513, quo motus


Hibernos et Anglos514 perpetuo conflixit cum Hibernis. Equites515 Robertum Preston, Robertum Holiwod, Thomam Talbot, Gualterum Cusack, Jacobum de Lasid, Johannem de Fraxinis, Patricium et Robertum de Fraxinis et plures alios, transtulit516 de Dublin ad Carlaghe, deditque 500 libras in muros eidem oppido edificandos. In festum S. Mauri ventus impetuosus.


517Templum S. Patricii Dubliniae igne Johannis Sextani arsit 8 idus Aprilis.


Leonellus518 in Angliam proficiscitur 22 Aprilis, relicto vicario comite Ormoniae, rediitque 18 Decembris.


Leonellus rediit in Angliam, relicto vicario, D. Thoma Dale.

1367. Incepit bellum inter les Briminghams de Carbery, et Midios ob latrocinia


Briminghams, igitur Robertus Preston posuit presidium in Castro de Carbery519. Geraldus Mauricii520 comes Dessemoniae fit Justitiarius.


In Carberia post parliamentum quoddam inter Anglos et Hibernos, capiuntur a Briminghams et aliis, Frater Thomas Burley521 prior de Kilmaynam, Cancellarius, Jo. fitz Richard vicecomes Midiae, D. Robertus Tirell, Baro de Castleknock, cum aliis permultis; extemplo igitur Jacobus Brimingham qui in castro Trim tenebatur in manicis et compedibus liberatus pro Cancellario, ceteri autem precio solvuntur. Templum S. M. de Trim arsit522.


Gulielmus de Winsore, vir fortis et strenuus, venit locum tenens domini regis 12 calendas Julii, cui cessit comes Dessemoniae.


Incepit 3[ordm ] pestis que nobiles permultos, alios innumeros sustulit. Geraldus fitz Mauritii comes Dessemoniae, Jo. f. Nicholai, et D. Thomas fitz Joannis, et alii multi nobiles in monasterio de Magius523 in comitatu Limerici, ab Obrene et Mac Marde524 de Thomonia 6[ordm ] idus Julii capti sunt, et plures interfecti,


ea de causa locus tenens omisso bello in Otothiles et Lagenia, eo se contulit. Obierunt D. Robertus Tiril Baro de Castleknock, uxor et heres, quapropter Johanna et Maltidis soror diviserunt inter se patrimonium. Item obiit dominus Symon Flemyng baro de Slane D. Johannes Cusack baro de Colmolen et Jo. Tailor525 major quondam Dublin.


526Ricardus 2[ordm ]us527 Hiberniam ingressus est anno regni sui 18[ordm ] 1[ordm ] Octobris.


Idem Ricardus 2[ordm ] ingressus est Hiberniam ultimo Maii, Regni 23[ordm ].


In festo exaltacionis crucis apud Callam in comitatu Kildariae528, occiduntur 3000 Hibernorum et Anglorum rebellium, et O'Carul eorum dux a D. Stephano Scrope deputato Thomae ducis Lancastriae locum tenentis Hiberniae.


17 Octobris obiit Geraldus529 fitz Mauritii, G. comes Kildariae sepultus in monasterio omnium Sanctorum.


Arsit primum oppidum de Naas a Donato Kewanagh 26[ordm ] Septembris.


Obitus Roberti Flatisby armigeri vicecomitis Kildariae apud bellum de Donerist ijo Septembris.


15. Februarii decollatus est Thomas comes Dessemoniae apud Dontanam, a Joanne comite Vigorniae.


Obiit Thomas comes Kildariae, Just. Hiberniae.


530 Geraldus filius predicti comitis Kildariae obiit 3[ordm ] Septembris qui deputatus fuerat 33 annos; hic Hibernos egregie castigavit, eorumque loca munita diruit; castella solo equavit, variis in locis colonias disposuit, oppidaque diruta refecit, arcesque in locis comodis construxit. Vir liberalis, strenuus, pius, et misericors.


Prelium de Knoctowe531 comittitur a Geraldo predicto adversus Mac Willam de Burgo et Obrinios, 2[ordm ] feria post festum Assumptionis Mariae.


Dominus Leonardus532 Gray, filius Marchionis Gray, venit Justiciarius Hiberniae. Hic primum in Offalia adversus O Conor proficissitur, ubi di-ruit castrum Dingin vocatum cum reliquis omnibus ejus regionis.

2[ordm ] expeditionem533moy, vastavitque regionem y Doyn, obsidesque ab omnibus iis suscepit et ab O Malaghlin.

3[ordm ] Profectus est O Karull per Ofaliam, a quibus dirutis castris obsides accepit; unde profectus est per regionem Ymabrean versus Limericum, cepitque obsides a comite Dessimonie et ejus sequaribus; dein in O Brein proficissitur, ubi fregit magnum pontem vocatum pontem O Brene cum duobus castris adjunctis. Inde versus Galway iter suscepit in quo suscepit obsides a Ricardinis aliisque burgensibus et ceteris adjunctis. Multocies egrie egregie castigavit Birnes et Toules Rananos et Moros. Postea vero cum magnates Ultoniae, scilicet O Neal O Donel Clannyboy cum Scotis de Glynny junctis viribus vaderent colonias Anglorum multaque damna inferrent, hic eos sequutus est usque vadum vocatum Biayllaho prope confines Ferny ubi magnam eorum stragem edidit in fugam actorum 2[ordm ] Decembris.



Obiit Hugo Laicius comes Ultoniae, relicta filia que nupsit Waltero Bourck, domino Connaciae.

Hugo Laicius senior, filios habuit Gualterum et Hugonem. Gualterus genuit Gilbertum, qui genuit Margaretam et Matildam; Margareta nupsit Theobaldo de Werdon534, qui genuerunt Theobaldum, qui genuit Joannam, Margaretam et Isabellam; Johanna nupsit Thomae Furneval535; Elizabetha Bartholomeio Burwiche;


Margareta Gulielmo de Blamid; Isabella Henrico Ferreis, de quibus q quinque? filiabus, Bedlowe, Fleming, Cruce, Holywod et Giffard perquisierunt omnes terras suas in Hibernia. Matilda nupsit Galfrido Genivile, qui genuerunt Galfridum, Petrum, et Simonem. Galfridus obiit sine filio. Petrus genuit Johannam, que nupsit Rogero Mortimero. Simon duxit Johannam fitz Lenes domine de Culmolin qui generavit Nicholaum; is autem genuit Johannam, que nupsit Johanni Cusack de Beawrepre. Predicti Simon et Johanna habuerunt quinque filias; prima nupsit Johanni Husee, Baroni de Galtrim; 2[ordm ] nupsit Gulielmo de Landres de Athboi; 3[ordm ] baroni de Slane; 4 Gualt. de la Hide; 5[ordm ] Johanni Cruce de Nall. Hugo 2[ordm ]us filius comitis unam filiam habuit, que nupsit Gualtero Burgo Domino Connaciae.


Gualterus Burck factus est comes Ultoniae.


Die martis ante festum S. Petri ad vincula, obiit Ricardus Burgo, comes Ultoniae, et dominus Connaciae, apud Athesell; vir prudens, facetus, dives, sapiens, senex admodum. Filias suas honorifice locavit, unam Roberto Brusio regi Scotorum; 2[ordm ]m comiti Gloverniae; tertiam comiti Kildariae; 4[ordm ]m comiti Louth; 5[ordm ]m Mauritio fitz Thomae comiti Dessemoniae; 6[ordm ]m domino Thomae Multon.


Gulielmus comes Ultoniae interficitur, et fuit eodem tempore captus Rogerus Mortimer comes Marchiae apud Nottingham, Londini suspenditur.



6[ordm ] Kalendas Octobris obiit Theobaldus Butler in castro de Arclo, sepultus ibidem in conventu fratrum.


2[ordm ] Idus Maii obiit filius ejus Theobaldi Theobaldus, in manerio suo de Turvey sepultus apud Oven.


Edmundus fitz Theobaldi moritur Londini, corpus ejus defertur ad Balegavan Balligawran? in Ossoria.



7 Idus Januarii obiit Jacobus Butler fitz Edmundi, primus comes Ormoniae, sepultus in templo Balligawran.


In festo S. Lucae Evangelistae, obiit Jacobus Butler fitz Jacobi 2[ordm ]us comes Ormoniae, in castro de Knocktoffur, sepultus in ecclesia cathedrali Kilkeniae.


20 Augusti, obiit Jacobus fitz Jacobi 3[ordm ]us comes, apud Balligawran, ibique sepultus.


Obiit Jacobus quartus comes et deputatus Ricardi ducis Eboracencis, apud Ardell, sepelitur apud monacos Dublinii.


Obiit Jacobus comes Ormonie 22[ordm ] Augusti anno reg. Henrici 6[ordm ]i 31[ordm ].


Obiit Jacobus fitz Jacobi 5[ordm ]us comes, et comes Ultoniae, et thesaurarius Anglie, sepelitur in Anglia.


Joannes Butler comes 6[ordm ]us, iter suscepit in terram Sanctam, ubi mortuus est.


3[ordm ] Augusti obiit Thomas Butler 7[ordm ]us comes, sepelitur in S. Thoma de Acres Londini; hi autem tres postremi fratres fuerunt, et filii Jacobi 4[ordm ]i comitis; habuerunt etiam et 4[ordm ]m fratrem536 nomine Ricardum Butler, cui successit Edmundus, et Edmundo Jacobus, et Jacobo Petrus Butler, qui jam est537 8[ordm ]us comes Ormoniae. Jacobus Butler fit comes Ormoniae ab Edwardo 3[ordm ] et eodem anno ab eodem, Mauritius fitz Thomae fit comes essemoniae.



Obiit Geraldus filius Maurici Justiciarius Hybernye, Anno Domini M[ordm ]. cc. v.

[...] Mauricius filius ejusdem Geraldi frater minor ac primus conventus minorum de Yocally, Anno Domini M[ordm ]. cc. vii.


Obiit dominus Thomas filius ejusdem Maurici, Anno Domini M[ordm ]. cc. lx.

Obiit dominus Ofelias, dominus Johanes filius Thome, primus fundator conventus ordinis predicatorum de Traly, et dominus Mauricius filius ejusdem, qui interfecti fuerunt in loco qui vocatur Callan in Dessmonia, Anno Domini M[ordm ]. cc. lxx. et sepulti sunt in monasterio de Traly in boreali parte.

Obiit dominus Thomas Mauricii, Anno Domini M[ordm ]. cc. xc. vi. et sepultus in medio Chori.

Obiit Mauricius filius Thome primus comes Dessmonye, Anno Domini M[ordm ]. ccc. lx. aput Dublinya et Justiciarius Hybernye erat.

Obiit dominus Mauricius filius Maurici, secundus comes Dessmonye, Anno Domini M[ordm ]. ccc. l. vii.

Obiit dominus Johannes filius ejusdem comitis, Anno Domini M[ordm ]. ccc. lx. ix.

Obiit dominus Geraldus filius Mauricii, Anno Domini M[ordm ]. cccc. i.

Obiit dominus Thomas filius Johannes comes Dessmonye in regno Francie civitate Rothomag: in provincia Normoniae, Anno Domini M[ordm ]. cccc. xx.

Obiit dominus Jacobus filius Geraldi comes Dessmonie, Anno Domini M[ordm ]. cccc. lx. ii.

[...] dominis Thomas filius ejusdem Jacobi comes Desmonie et Justiciarius Hibernie qui gladiis impiorum aput Drohudhahy occubuit, et pocius dicam martyr Christi539 effectus est, Anno Domini M[ordm ]. cccc. lx. viij.

[...] dominus Jacobus primogenitus predicti Thome comes Dessimonye et gladiis impiorum in curia de Ragely540, Anno Domini M. cccc. lxxx. vi. Obiit dominus Mauricius filius Thome comes Dessmonie in villa de Dageth, Anno Domini M[ordm ].

[...] xx. ix.

[...]-ra femina domina Morina Mykearull comitissa, pro cujus anima recepit sta advincula adminicula multa et varias elimosinas, M[ordm ]. cccc. xl. viij.

[...] preclara femina domina Katherina Butler comitissa pro cujus anima recepit conventus ista advincula adminicula multa et varias elismosinas xvii Marcii M[ordm ]. ccccc. liij.


Obiit dominus Thomas, filius Thome comes Dessmonie, in villa de Ragely, Anno Domini M[ordm ]. -----. xxxiiij.

Obiit dominus Johanes filius Thome comes Dessmonie in villa de Traly, Anno Domini M[ordm ]. ccccc. xxxvi.

Obiit Jacobus filius Johnes, comes Dessmonie et [...] tressourarius Ibernie Anno Domini M[ordm ]. 500. 58. et sepultus apud Trale, cujus animae propiciatur Deus.